Dec 302019
who knoweth whether thou art come to the kingdom for such a time as this?

LET’S TAKE A look at another often-misunderstood event that many Christians put aside as Jewish tradition rather than a biblical holiday. It is known as Purim. In the story of Purim we read about a man named Haman, who, with the spirit of the antichrist, wants to annihilate the Jewish people. While Antiochus’ goal in the story of Hanukkah was assimilation, Haman’s goal was annihilation. Both are different aspects of the antichrist spirit. In this chapter we’ll look at the connections between Purim, the biblical calendar, and the end times, as those historical events will also repeat. []

While Purim implies there was law and order within the society, it was also a time of complete lawlessness. We see this is true from Scripture itself. In the first chapter of Esther, starting in verse 8, everything was done according to the law – even drinking. In verse 15 they want to know what can be done to Queen Vasti according to the law. Esther 2:12 talks about how every maiden’s turn to see King Ahasuerus was done according to the law. In 4:16 Esther decides to go into the king’s presence, which was not in accordance with the law, yet in Esther 3:13 they decide to make a law that allows ethnic cleansing, making it OK to kill the Jews and take their possessions. Of course making it a law justifies it!

Think of today’s morality as well. Many think that all we have to do is make laws and legalize abortion, legalize drugs, legalize prostitution, and legalize whatever is immoral, and then our conscience will be cleared. The whole concept of illegality is being turned on its head! As a reminder of what I said before, we must follow the pattern of the Bible. That which has happened before will happen again. What has happen to the fathers will happen to the children. History repeats itself, and those who don’t learn from it are doomed to repeat it. So let’s dig in.

Purim took place around 470 BC. The main characters were Mordecai, Esther, and Haman. One of the most incredible backstories is the story of Haman’s ancestry. We read in Esther 3:10 that Haman was “the son of Hammedatha the Agagite, the Jews’ enemy.” Who were the Agagites? Let’s go back six hundred years.

In 1 Samuel 15:20 Saul tells Samuel that he has obeyed the voice of the Lord and brought Agag, the king of Amalek, to Samuel. So Haman is of the royal line of the Agagites, who are from the Amalekites! So who was Amalek? Let’s go back four hundred years more. In Genesis 36 we find Amalek was Esau’s grandson.

  • ‘And Timna was concubine to Eliphaz Ezau’s son; and she bare to Eliphaz Amalek: these were the sons of Adah Esau’s wife’ (GENESIS 36:12).

Did you know that Amalek is mentioned in the Bible one hundred years before he was born? We find him mentioned in Genesis 14 at the battle of the kings when Lot was taken captive and Melchizedek appears to Abram. We read:

  • ‘And they returned, and to Enmishpat, which is Kadesh, and smote all the country of the Amalekites’ (GENESIS 14:7).

His birth in Genesis 36 is the second time Amalek’s name appears. Here comes something that is absolutely incredible: From the first letter of Amalek’s name in Hebrew, -Ajin- of -Ajin-Mem-Lamed-Kof-, in Genesis 14 to the last letter of Amalek, -Kof-, in Genesis 36:12, the next time it appears at his birth, there are 12,110 letters in the Torah. It just so happens that is is the exact number of Hebrew letters in the Book of Esther!

What do we know about Amalek? In numbers 24:20 we read that Amalek “was the first of the nations; but his latter end shall be that he perish for ever”. What does it mean that Amalek was the first of the nations?

  • It was the first nation to attack Israel after it left Egypt.
  • It was the first nation that wanted te see Israel destroyed.

Amalek was Esau’s grandson. The generational hatred that Esau had toward his brother Jacob was passed down. The bible goes on to say in Exodus 17:16 that “the LORD will have war with Amalek from generation to generation.” This means that in every generation there will be an Amalek wanting to destroy Israel. Hitler was the Amalek of his generation, and the leaders of Iran are the Amaleks in our generation.

In Deuteronomy 25:19 God tells Israel, “Blot out the remembrance of Amalek from under heaven; thou shalt not forget it.” This is why we read about the Israelites crying out to God when the nations are coming to destroy them in Psalm 83:1-7, where the nations say, “Come, and let us cut them off from being a nation; that the name of Israel may be no more in remembrance” (v. 4). Amalek is one of the nations mentioned in that verse. Amalek is thinking that if God wants it not to be remembered, then it will make sure Israel is never to be remembered!

Let’s fast-forward five hundred years from the birth of Amalek to when Israel has acquired its first king. It is time on God’s calendar to wipe out Amalek. Saul is king, and Kish was the father of Saul (1 Sam. 14:51).

Then we read in 1 Samuel 15:2-3 that the Lord remembers “that which Amalek did to Israel, how he laid wait for him in the way, when he came up from Egypt.” So God tells the Israelites that now is the time and they are to “go and smite Amalek, and utterly destroy all that they have, and spare them not.”

In verse 9 we see that Saul disobeys both the Lord and Samuel by not utterly destroying Amalek and instead sparing the best of everything, even King Agag. Afterward Saul goes to Samuel and tells him, “I have obeyed the voice of the LORD, and have gone the way which the LORD sent me, and have brought Agag the king of Amalek” (1 Sam. 15:20). Here is a very important connection! Agag is the king of the Amalekites. So the Agagites are the royal lineage of the Amalekites.

OK, let’s fast-forward another five hundred years to the story of Purim and the Book of Esther.

The plot thickens as we see in Esther 2:5 that there was “a certain Jew, whose name was Mordecai, the son of Jair, the son of Shimei, the son of Kish, a Benjamite“.

Mordechai is a direct descendant of King Saul! Not only that, but Haman is a direct descendant of Agag! We read in Esther 3:10 that “the king took his ring from his hand, and gave it unto Haman the son of Hammedatha the Agagite, the Jews’ enemy.” If Saul had done what God said to begin with, this never would have happened! Now it is déjà vu as history repeats itself from another vantage point. Wow! If Saul had killed all the Amalekites as God had said, then five hundred years later there would not have been a Haman to attempt an ethnic cleansing of the Jewish people. The fact that Mordecai is a direct descendant of Saul and Haman is a direct descendant of King Agag is incredible. That which happens to the fathers will happen to the sons!


We need to understand the significance of the Hebrew dates and times in this story to appreciate what is unfolding, so let’s look at what happens next:

  • ‘And Haman said unto king Ahasuerus, There is a certain people scattered abroad and dispersed among the people in all the provinces of thy kingdom; and their laws are diverse from all the people; neither keep they the king’s laws: therefore it is not for the king’s profit to suffer them … Then the king’s scribes were called on the thirteenth day of the first month, and there was written according to all that Haman had commanded … And the letters were sent by posts into all the king’s provinces, to destroy, to kill, and to cause to perish, all Jews, both young and old, little children and women, in one day, even upon the thirteenth day of the twelfth month, which is the month Adar, and to take the spoil of them for a prey’ (ESTHER 3:8, 12-13).

The king’s scribes were called on the thirteenth day of the first month and told they were to kill all the Jews. This is the day before Passover, which is on the fourteenth day of the first month. What does Esther do? She tells them, “Go, gather together all the Jews that are present in Shushan, and fast ye for me, and neither eat nor drink three days, night or day” (Esther 4:16).

I find it very interesting that it is Passover, and the Jews are fasting for three days and nights, just as Yeshua was in the grave for three days and three nights. Yeshua rose on the third day; what happens in the story of Esther?

  • ‘Now it came to pass on the third day, that Esther put on her royal apparel, and stood in the inner court of the king’s house, over against the king’s house: and the king sat upon his royal throne in the royal house’ (ESTHER 5:1).

So let’s put some things together. Purim happens around 470 BC, and Hanukkah around 170 BC. What is the difference between Purim and Hanukkah besides three hundred years?

The Festival of Purim celebrates the deliverance of Israel from physical extermination. But the Syrian Greeks did not seek the physical annihilation of the Jewish people; they were concerned with their spiritual annihilation. Three main items King Antiochus demanded were that Israel reject the Torah, stop keeping the biblical calendar, and stop the covenant of circumcision.

So first, Purim is experienced, which ultimately leads to a Hanukkah experience. Or we can say Haman leads to Antiochus just as a Hitler leads to the Antichrist. The Antichrist’s main goal will not be annihilation but assimilation. We see this with the current teaching of “Chrislam,” which is a concerted effort to join Islam with Christianity, as if this will bring world peace.

To many Christians their Messiah, Jesus, has done away with the law and we are now all under grace. The Jews see the Messiah that Christians are expecting as a lawless messiah, or Antichrist, coming against the anointing. Many believe that Jesus changed, modified, or cancelled God’s law, which would be a strange action for a biblical Messiah who claims to be the same yesterday, today, and forever. Even though Jesus was a prophet who did miracles and many wonderful works, He is disqualified, according to the Bible, if He removes one jot or tittle from the law.

I believe the Antichrist and false prophet will actually claim to be the real Moses and Elijah and say the real Moses and Elijah are the Antichrist and the false prophet.

In Revelation 11, who stops the rain, turns water in blood, and strikes the earth with plaques? It’s not the false prophet and Antichrist! It is God’s two witnesses who perform the same acts Moses and Elijah did during their ministry. So when the Antichrist and the false prophet come and kill them, the world will rejoice because God’s two prophets will have been tormenting the earth for three and a half years. So here we have two Jews in Jerusalem telling the world to repent and return to God’s instruction.

In reality they might be telling people to return to the Torah, because Torah means instruction. Let’s compare a few Scripture translations of the same verse:

  • ‘My son, hear the instruction of thy father, and forsake not the law of thy mother’ (PROVERBS 1:8).

This cannot be referring to Mosaic Law. The Hebrew word for law here is Torah Let’s look at how the English Standard Version translated it:

  • ‘Hear, my son, your father’s instruction, and forsake not your mother’s teaching‘ (PROVERBS 1:8).

And the Jewish Publication Society, which definitely knows Hebrew, translates it as follows:

  • ‘Hear, my son, the instruction of thy father, and forsake not the teaching of thy mother’ (PROVERS 1:8, JPS TANAKH).

So back to the two witnesses telling the world to turn to God’s instruction. These witnesses are teling people to return to God, but at the same time they are killing those who oppose them. Who are people going to believe?Again, people will they think the two who were just killed were the Antichrist and the false prophet because they were the ones causing all the problems! The two who kill them will be thought to be the real Moses and Elijah!

When we look at the hundreds of prophecies the Messiah fulfilled, how can we not see Yeshua is the Jewish Messiah? Put on your two-thousand-year-old glasses and put yourself in the disciples’ shoes. Yeshua has just died, risen again, and ascended to heaven. The Holy Spirit has been poured out on the Jewish Feast of Shavuot (Pentecost) in perfect timing. Messiah has confirmed all these promises to the Jewish people. So the Jewish believers were now preaching the good news! Do you think they ran around telling everyone that they had it wrong all along, that Yeshua had invalidated everything in their Scriptures and it was time to start over with a new religion? That was the good news?

The Antichrist and false prophet will have no problem letting you keep your Jesus. But for the sake of peace, everyone will also have to acknowledge another god. This is much like in the Book of Daniel where everyone, including the Jews, could keep his God, but he also had to bow the knee to the image of face death. The strong deception will be that you can keep your Jesus but must also bow down to a universal idol.

The greasy grace massage and a false image of a Greek-minded Jesus who is not judgmental will cause many to believe they can bow down to an idol and still be forgiven. Surely Jesus would understand — and He did away with all those archaic laws of the Old Testamen!

We have to realize what their message really is. In Malachi 4 we learn that Elijah’s message will be given to turn the hearts of the fathers to the children and the hearts of the children to their fathers (vv. 5-6). This can be interpreted on different levels, so let me you give you one of mine.

If I were to ask you who the early church fathers or early church leaders were, many would go back to Martin Luther, or maybe back to Augustine or Origen. Some may even say Peter, Paul, and Mary! But none of these are correct. The early church fathers were Abraham, Isaac, and Jacob. Our mothers are Sarah, Rebekah, Rachel, and Leah. If you think otherwise, (okay), you do not see that believers are grafted into Israel, as Paul said in Romans 11, but you are imagining that God planted a separate tree in Rome or Greece. Where does that thinking come from?

We had a booth for many years at our state fair to promote our goal of having Christians better understand their connection to Israel and the Jewish people. Because our booth carries both Jewish and Christians materials, a young man running a booth across from us couldn’t figure out what type of organization we were and decided we were Jewish. He came over and told me, “You killed my Jesus!” I told him, “Now way! I wasn’t even there, man!” It’s amazing that so many Christians blame every Jew in every country for all of time for the death of Jesus.

In Mark 10:33 Jesus tells His disciples they are going up to Jerusalem, where He would be delivered to the chief priests and scribes. They were going to condemn Him to death and would give Him to the Gentiles. Did you catch that? He was delivered over to the Gentiles. Then verse 34 tells us what the Gentiles are going to do to him: the Gentiles will mock Him, spit on Him, scourge Him, and kill Him.

Wow! It was the Gentiles who killed Jesus. Does that mean every Gentile all over the world, for all time, is to be blamed for His death? In one sense all of mankind is responsible for His death, so there is plenty room to cast blame. Yet in John 10:17 we read that He voluntarily laid His life down for all of us by His own choice.

By Pastor Mark Biltz /



1. De engelenwereld

Een Bijbelse zijnsleer en eschatologie is ondenkbaar zonder de voorstelling van een hiërarchie van geschapen wezens die, anders dan mensen, dieren en planten, niet van een door ons kenbare lichamelijkheid zijn (Ps. 104; Mk.12,25; Lk. 20,34-36; Hebr. 1,7). Onmiddellijk moet hieraan worden toegevoegd, dat zij zich in de voorstellingen over engelen wel menselijk kunnen manifesteren en gedragen, zelfs zodanig, dat men een engel kan herbergen zonder hiervan te weten (Gen. 18,1-5; 19,1-3; Richt. 6,11-22; 13,8-23; Hebr. 13,2). In de Bijbelverhalen verschijnen engelen soms ook als lichtende, stralende en mensvormige wezens, gestalten die de mensen waarmee zij in aanraking komen, onmiddellijk doen beseffen met andersoortige wezens te doen te hebben (Richt. 6,21-22; Mt. 27,3; Lk. 1,11-12; 2,8-9). De enkele malen dat zij in grote aantallen verschijnen lezen wij van vormloze gloed en straling, zoals bij de Godsmanifestaties op Sinaï en bij de Christus’ geboorte (Deut. 33,2; Lk. 2,9).

De Bijbel stelt deze wezens voor als dienende geesten, in uitlopende rangen en functies (Ps. 103,20-22; 104,4; Job 38,7; Mt. 4,11; Mk. 1,13; Hebr. 1,6-7; 1,14). Deze hiërarchisch geordende wezens, worden ons in de bijbel als tussenmachten getekend. Zij zijn bewuste krachten die Gods wil uitvoeren (Deut. 33,2; II Kon. 19,35; Ps. 103,21; Jes. 6,6; Ez. 1; Dan. 4,4; 10,13; 12,1; Mt. 25,31; 13,41; Lk. 1,19; Joh. 1,51; Rom. 8,38; Kol. 1,16; 2,10; I Thess. 1,7; 4,16; II Thess. 1,7; Ef. 1,21 3,10; I Petr. 3,22; Jud. 9; Ap. 8,2; 20,2), uitvoerders van Gods scheppende en onderhoudende activiteit, wezens met een beschikkende macht, de wezenlijke leiders van volken (Dan. 10,13; 12,1,21,22; Hand. 7:53), strijders in dienst van het volk Gods (II Kon. 19,35; Dan. 12,1; Hand. 12,7; Hebr. 1,14; Ap. 12,7-9; 19,11-14) en wezens die dienstbaar zijn in het openbaringsproces door communicatie met zeer bepaalde mensen, bijzondere openbaringen, boodschappen, profetieën en visioenen (Dan. 9,22; Mt. 1,20; Ap. 1,1; 22,6,11). Ook worden zij getekend als bemiddelaars, ‘maaiers bij het oordeel’, ‘wachters’ en ‘wakers’, beheersers van natuurkrachten, wetgevers en, in negatieve zin: krachten van dood en verderf, ziekte, misdaad, verleiding en foltering (Dan. 10,4,14; Mt. 13,39; I Kor.11,10; Ap. 7,1; 8,3-13; 16,2-21).

Het valt niet moeilijk deze voorstellingen te verbinden met die der mythologische goden, de demiurgen en sub-goden die, ofschoon schepsels van de ‘opperste god’, met grote macht zijn toegerust. Ook in de bijbel worden engelen wel aangeduid als ‘zonen Gods’ (Elohimszonen) en ‘goden’ (Mt. 22,30; Lk. 20,36). Wat de goden betreft wijst men er wel op dat deze in de Bijbel ontkend en zelfs belachelijk gemaakt worden. Dat de afgoden van de heidenen en Israël in het O.T. belachelijk worden gemaakt en als ‘nietsen’ worden ontmaskerd [zie Miskotte: De goden zwijgen], mag echter niet tot de conclusie leiden dat de werkelijkheid van goden wordt ontkend! De afgoden van hout en steen zijn blind en stom, maar dat wil niet zeggen dat er geen creatuurlijke machten ‘tussen’ God en mens zijn die ‘goden’ genoemd worden. JHVH [Jahweh] richt zich tegen de verering van de goden, niet omdat zij imaginair zouden zijn, maar juist omdat de goden in hun hoedanigheid van creatuurlijke machten werkelijkheid zijn. Weliswaar is niemand onder de goden JHVH gelijk (Deut. 10,17; Joz. 22,22; II Kron. 2,5; Ps. 82,1; 97,7) en roept JHVH de hemelse machten bij name (Job 15,15), maar de werkelijkheid van deze scheppingsmachten wordt erkend.

De Ene en de Enige sluit dus bovenmenselijke, creatuurlijke wezens niet uit; integendeel heeft hij ze met zeer bepaalde bedoelingen geschapen. Zij worden door Paulus aangeduid als tronen, heerschappijen, machten, overheden en wereldgeesten (Kol. 1,16 verg. I Petr. 3,22 / stoïcheia-wereldgeesten; exousiai-machten). Er zijn gevallen waarin ook aardse machthebbers als goden worden aangeduid, maar generaal genomen moeten wij er toch hemelse machten onder verstaan. Een bijzonder aspect van de voorstelling is dat hemellichamen met goden of engelen worden vereenzelvigd, zelfs zo concreet, dat zij ‘vanuit de hemel, vanuit hun banen tegen Sisera streden’ (Job 38,4-7; Ps. 148,3; Richt. 5,20; Neh. 9,6; Jes. 40,26; Ap. 1,20). Dat sterren (zonnen) belichamingen en woonplaatsen kunnen zijn van buitenmenselijke intelligenties voegt zich in de ultrarealistische visie op bewustzijn dragende energetische structuren.

Menigeen is misschien geneigd de voorstelling van een engelenwereld niet zo belangrijk te achten, in de veronderstelling dat hiermee het Godsbeeld, het mensbeeld en het geschiedenisbeeld, de voornaamste onderwerpen van deze schets, niet gediend zijn. De engelenwereld neemt echter een uiterst belangrijke plaats in de bijbelse voorstellingswereld in. Het zijn immers juist de machten ‘tussen’ God en de mens die van de grootste invloed zijn op Godsbeeld, mensbeeld en geschiedenisbeeld.

Als de moderne mens aan goden denkt, staan hem daarbij vanzelfsprekend de mythologische goden voor het oog. Hij denkt daarbij aan Zeus, feestvierend met zijn trawanten op de Olympus, aan de sombere Germaanse goden, en de onwereldse goden uit het Egyptische pantheon. Deze godenwereld is reeds eeuwen vergaan. De theologie weet nog wel van zinnebeeldige goden en machten, zoals bijvoorbeeld Mars en Mammon symbolen zijn voor oorlog en geldzucht, maar weinigen zullen aan de mogelijkheid denken dat achter deze antieke verbeeldingen wezenlijke machten kunnen schuilen.

Het primitieve motief van de gehele schepping is ook dat van de schepping der kosmische machten: de liefde van God die zich uitdrukken wil in geschapen wezens ‘buiten’ hem, opdat zij in zijn volkomenheid en heerlijkheid kunnen delen.

De schepping van bewuste, zedelijke-redelijke wezens impliceert, dat dit ‘delen in Gods volkomenheid’ niet kan bestaan in een passief ondergáán van deze volkomenheid. De ervaring van Gods volkomenheid en heerlijkheid, moet zich voltrekken in een actieve verheerlijking. Delen in de volkomenheid en heerlijkheid van God betekent óók voor de engelen gehoorzaam zijn aan het ‘zo zijn’ van God, omdat on-gehoorzaam zijn een ‘anders zijn’ dan het Goddelijke ‘zo zijn’ inhoudt waardoor het schepsel ‘buiten’ God treedt en op deze wijze het doel — volkomenheid en heerlijkheid — mist.

Dit is dus analoog aan de zin van het mensenleven. Ook het mensenleven kan slechts zin hebben als het voldoet aan de door God gegeven opdracht. De vergelijking van engelen en mensen kan in dit opzicht nog verder worden doorgetrokken, want ook de engelen hebben eens, om te kúnnen voldoen aan de opdracht, een vrijheidsmarge ontvangen binnen welke vrijheid ze al of niet konden gehoorzamen. In verband met de val van een deel der engelen wordt hierop nog nader ingegaan.

Om te begrijpen waarom de respons van de engelen van zo allesbeheersend belang is voor de gehele schepping, in het bijzonder voor de mensheid, is het goed eerst na te gaan waaruit de opdracht aan de engelen bestaat. Wij stuiten hier op een bijzonder motief van hun schepping: de mens! Dat de engelen als het ware het skelet van het heelal vormen, dat zij de uitvoerders zijn van de scheppingswoorden, de ‘lichtdragers’, de krachten, de ‘heerschappijen’, de heersers der sterren, de beheersers der elementen, de gebieders over de zee, de bomen, het vuur en de atmosfeer, al deze macht oefenen zij in Gods naam uit ten dienste van de mens. Ofschoon de creatuurlijke mens ‘voor korte tijd onder de engelen is gesteld’ en hij ‘minder dan de engelen is gemaakt’ (Hebr. 2,7), zal hij tóch, als hij eenmaal volkomen mens geworden zal zijn, boven de engelen gesteld worden (I Kor. 6,3; Hebr. 2,5,8). De engelen zijn, ofschoon hoger gesteld dan de potentiële mens (de adamietische mens die volkomen mens kán worden), van lager orde dan de creatuurlijk volkomen mens. Zij hebben ten opzichte van de creatuurlijke mens een dienende functie die, hoewel de engelen met onvoorstelbare vermogens zijn uitgerust, op het uiteindelijke koningschap van de mens over de gehele schepping is gericht. Hoe groot de ‘goden’ ook zijn, welke functie zij ook mogen vervullen in het kosmische bestel, in principe zijn zij dienstbaar aan de wording van de volkomen mens.

Het ‘groter’ en ‘meer’ zijn van de engelen t.o.v. de mens is van tijdelijke aard. De opdracht aan de mens luidt: onderwerp en beheers de schepping (Gen. 1,28; Ps. 38,7; I Kor. 15,27; Ef. 1,22-23; Hebr. 2,6-8). In de vervulling van déze opdracht moet de mens zijn God verheerlijken en zó in de heerlijkheid van God delen. In het koningschap over de gehele schepping is het beeldschap waargemaakt; in de gehoorzaamheid aan deze opdracht moet de mens beeld van God worden. Déze opdracht hebben de engelen niet. Zij zijn wél goden, in de zin van Elohimszonen, maar géén mensen in de zin van Elohimszonen naar Gods gelijkenis. Hun wezen is niet: beeld-in-aanleg-zijn en (in hoogste bestemming) uitdrukking zijn van God. Deze status is uitsluitend de mens verleend. Als de engelen in Naam van God de schepping beheren en in bepaalde rangen meewerken aan de ontvouwing van het Koninkrijk Gods, is dat in de eerste plaats in dienst van God, maar omdat God zich wil uitdrukken en belichamen in de mens, tevens in dienst van de mens!

De opdracht aan de engelen, de zin van hun zijn, het delen in de heerlijkheid Gods, is niet het ‘onderhouden’ en ontwikkelen van de schepping zonder meer, maar de opdracht, de zin en de verheerlijking ontlenen hun wezenlijke betekenis primair aan datgene waarop de schepping gericht is: de verheerlijk van de Volkomen Mens in de creatuurlijke volkomen mens. De schepping wordt bewaard en onderhouden en het Koninkrijk Gods wordt door de engelen gediend, om in de voleinding alles aan de volkomen mens te kunnen overdragen. Zolang het beeld-in-aanleg nog niet is opgewassen tot de volle maat van de volkomen mens, zolang nog niet alle leden van het Christus-lichaam zijn geïncorporeerd en dus de openbaring van de volkomen mens nog moet wachten, bewaren en ‘investeren’ de engelen het ‘kapitaal’ van de schepping als een erfenis voor de volkomen mens.

Hebben wij nu iets gezien van de zin van de engelenwereld, een zin die zowel betrokken is op de bestemming van de mens als op hun eigen heerlijkheid, dan staat de betekenis van hun respons op de opdracht, voor mens en schepping, ons in heel zijn universele omvang voor ogen. Daar ook de engelen geen blinde werktuigen van God zijn en zij aan hun wezen moeten beantwoorden hield ook de in hen gelegde keuze-mogelijkheid een voorzien risico in. Zou een negatieve respons bij een deel der engelen — hoe onwaarschijnlijk deze om nader te noemen redenen a priori ook zou moeten zijn — het gehele Godsplan met de mens en de schepping niet ongedaan kunnen maken? Waar een deel der engelen zeer grote macht is verleend in het komisch bestel en zij bovendien onverderfelijk zijn, waar een deel van hen niet alleen over grote gebieden van de schepping heerst, maar zelfs met de grondstructuren van het heelal vereenzelvigd moet worden, kunnen zij dan niet in een negatieve respons, van de kosmos een chaos maken? De bij hen vergeleken zwakke potentiële mens zou dan reeds bij zijn schepping vernietigd kunnen worden. Dergelijke vragen zouden zeker zijn opgekomen als wij (onwetend van openbaring en heilsgeschiedenis) vóór de schepping, als ‘adviseurs’ bij een experiment zijn geraadpleegd. Wij zouden, gezien het geopenbaarde feit dat God deze wezens vrijheid van respons heeft ingeschapen, de potentiële mens bij voorbaat kansloos achten als een deel der engelen negatief zou reageren. Hoe heeft God in deze mogelijkheid voorzien?

Anders dan de mensheid is de engelenwereld in haar gehele omvang ‘direct’ geschapen. De engelenwereld is niet genetisch ontstaan uit één prototype, waarvan het lot van de gehele ‘soort’ afhankelijk was. Ook al zou een deel van de engelen misbruik maken van zijn vrijheid van keuze, dan zou hierdoor niet de gehele engelenwereld vallen, want de engelen zijn niet uit elkander voortgekomen. Dat slechts een deel zou kúnnen vallen stond bij voorbaat vast. De ‘bestaansvoorwaarden’ van alle engelen zijn onvergelijkelijk gunstig. In tegenstelling tot de potentiële mens zijn zij volmaakt en volkomen geschapen en staan zij niet argeloos tegenover de beslissing tussen gehoorzaamheid en ongehoorzaamheid. Bovendien hebben zij een constante structuur, ontwikkelen zij zich niet en zijn zij onvernietigbaar. Zij kennen het kwaad en weten, dat als zij daar in vallen, eeuwig in deze val zullen blijven. Zij komen niet in aanmerking voor verlossing en transmutatie en als zij niet aan hun opdracht voldoen impliceert dit dat zij zeer bewust kiezen vóór het kwaad tegen God. Hun wilsfunctie is zo gebouwd, dat zij nooit meer anders willen en kunnen dan het eenmaal gekozene. Deze wezens zijn zo bekend met wat het kwaad wezenlijk is en wat voor hen de consequenties zijn, dat zij, als zij het bedrijven, het ook geheel en al willen. De mens kent het kwaad pas als hij van de verboden vrucht heeft genomen; de engelen kennen het kwaad vooruít en juist déze kennis maakt een negatieve respons op de liefde van God tot een zó verschrikkelijke en afgrondelijke daad, dat reeds van de beginne vaststaat, dat slechts een deel van de engelen zich tegen God kan keren.

Menselijkerwijs gesproken is ook de val van slechts een zeer gering deel der engelen volkomen onbegrijpelijk, als wij denken aan hun volmaakte en bevoorrechte staat en de onherroepelijkheid van hun beslissing. Toch zijn er enkele redenen die tot ongehoorzaamheid jegens God kunnen leiden. De eerste reden is, dat deze wezens, ondanks hun verhevenheid en geweldige vermogens, nooit gelijk aan de schepper kunnen worden. God zou hen zo geschapen kunnen hebben dat deze gedachte nooit in hun bewustzijn zou hebben kunnen opkomen, maar deze conditionering heeft hij achterwege gelaten, omdat de zin van het creatuurlijk bestaan juist gelegen is in de vrijwillige gehoorzaamheid jegens de schepper. De engelen kúnnen dus begeren ‘als God’ te worden en al hun vermogens inzetten om dit te bereiken. De tweede reden is dat zij geconfronteerd zullen worden met een ander, in zijn aanvankelijke mogelijkheden veel beperkter en geringer schepsel, dat echter een uiteindelijke bestemming heeft die de hunne te boven gaat. Dat nieuwe wezen is de mens naar Gods beeld en gelijkenis, de beeldenaar van God en de toekomstige beheerder van alles wat de schepper gemaakt en ontwikkeld heeft. Er zijn dus enkele ongerechtige motieven tot de engelenval aanwezig, maar de staat van de engelen is zo verheven en volkomen, dat een algehele engelenval onmogelijk is, temeer daar zij individueel kunnen beslissen en niet — zoals de mens — collectief verantwoordelijk zijn.

2. De functie van het kwaad als katalysator

Als wij in dit licht de val van een deel der engelen beschouwen, gaan wij iets bespeuren van de absoluutheid en de consequenties van dit gebeuren. De gevolgen voor de mens en schepping zijn ons geopenbaard. Het kwaad is niet met de val van de mens in de wereld gekomen; het is het gevolg van de val van een deel der engelen. God vond na de schepping der engelen een deel van hen tegenover zich, onvernietigbare wezens, die binnen hun machtsgebied alles zouden doen om het heilsplan met de mens te verijdelen. Door de val der engelen ontstond een strijd van kosmische proporties. Het kwaad, dat uitsluitend als mogelijkheid had bestaan, werd nu tot realiteit. Het kwaad is een beginsel, dat in de grondstructuren van het heelal ‘levend’ is geworden en het doet zijn verderfelijk werk in alle gebieden die de luciferische machten zijn toegewezen. In de kroon en kern van de schepping, de mens, ligt het brandpunt van de luciferische activiteiten. Bij de mens ligt immers het lot van de gehele schepping in de waagschaal; de bestemming van de mens is de bestemming van het universum!

Alles in het heelal is ondergeschikt aan de wording van de volkomen mens, de lichamelijkheid van God. Het is in dit verband niet belangrijk, of dit proces zich ook op andere werelden afspeelt of uitsluitend op déze planeet. Waar potentiële mensen zijn, die volkomen mens moeten worden, zijn de kosmische machten ingezet. [zie ook: WAR IN HEAVEN / Berean Expositor / Commentary on Revelation / E.W. Bullinger /

In de heilsgeschiedenis zien wij hoe God de val niet alleen voorzien heeft, maar ook dienstbaar heeft gemaakt aan zijn heilsplan. Het in de gevallen engelen gepersonifieerde kwaad wordt niet vernietigd. Krachtens de aan de engelen geschonken vrijheid en hun onvernietigbaarheid kan dit ook niet, maar de werking van het kwaad wordt een functie in het wordingsproces van de volkomen mens. De in het kwaad vervallen machten vervullen in het menswordingsproces de functie van katalysator. Zij blijven zichzelf gelijk, maar zij drijven de gevallen mens dóór het kwaad naar de reddende Christus [Messias] óf van hem af. Nu God een machtige tegenpartijder heeft — een tegenstander (= ‘satan’) die hij tegenover zich toelaat — wordt zijn heerlijkheid óók kenbaar en des te groter door de voortdurende overwinning op het kwaad, zijn gestalten en symbolen. Omdat slechts een deel van de kosmische machten in ongehoorzaamheid viel, konden ook de positief reagerende machten worden ingezet. Zij bleven trouw aan hun beginsel en opdracht en bewaren de met ondergang bedreigde schepping. Zij bereiden het toekomstige manifeste Koninkrijk Gods voor, dienen de mensheid in het nog onzienlijke Koninkrijk Gods en leiden de geschiedenis naar haar culminatiepunt, waarin de mens zijn erfenis, de uitgezuiverde en van God vervulde wereld ontvangt. De machten van het kwaad worden ook op directe wijze door God gebruikt. Zij zijn wel tegenstanders van God, maar niet onafhankelijk. Hun kwaad-zijn wordt ‘aanvaard’, hun wezen wordt hun niet afgenomen, maar ín die negatieve hoedangheid vervullen zij tóch hun dienst. Zij blijven tot aan de voleinding van het heilsplan in hun ‘functies’. Hun machtsgebieden als zodanig worden niet aangetast en binnen die gebieden en functies voltrekt zich het kwaad, dat nochtans dienstbaar is aan het heilsplan. Hoe kan de toekomstige uitzuivering van het kwaad in de voleinding der geschiedenis gevoegd worden in de voorstelling van de onverderfelijke, gevallen engelenwereld? De engelen, ook de gevallen engelen zijn immers onverderfelijk en hun machtsgebieden van dikwijls zeer grote komische uitgebreidheid worden niet aangetast. Ook de gevallen engelen vormen achtergrondstructuren in het heelal en ook zij bewonen en beheersen hemelstreken en hemellichamen.

Aan de onvernietigbaarheid (een begrip dat juister is dan ‘onsterfelijkheid’, welk laatste begrip eigenlijk alleen toepasselijk is op biologische levende wezens) moet niet het denkbeeld verbonden worden van een altijd durende machtsuitoefening en werking. Het uitzuiveren van de schepping impliceert in de eerste plaats het verdwijnen van de ‘luciferische’ machten. Het ‘vergaan’ van de wereld is niet het verdwijnen van het heelal, niet de vernietiging van hemel en aarde, maar een vernietiging van de tegenwoordige wereld, die door de gevallen engelen ontwijd en verdorven is. Het kwaad als werking zal eens verdwijnen, maar de personificaties zijn onvernietigbaar en zullen in een daartoe aangewezen gebied buiten de gezuiverde en vernieuwde schepping voortbestaan. Het uitzuiveringsproces mag niet worden beschouwd als een zinnebeeldige of uitsluitend ‘geestelijke’ scheiding van goed en kwaad. Door de eenheid van geestelijk beginsel en fysische bewerktuiging van al het geschapene, is het een proces, dat zich ook in de fysische ruimte voltrekt. Hetzij deze zuivering aan de gehele wereldruimte voltrokken wordt, hetzij aan een deel van de hemel (afhankelijk van de reikwijdte der luciferische machtssferen), in elk geval betekent het gericht een ingreep van kosmische proporties.

Om iets te kunnen begrijpen van het zwijgen der openbaring over een uiteindelijke redding van de gevallen engelen, moet enige aandacht geschonken worden aan de aard van hun ongehoorzaamheid. In deze val worden wij geconfronteerd met het absolute kwaad, een begrip dat wij niet kunnen vatten, maar misschien wel kunnen benaderen. God heeft het kwaad wel toegelaten, maar hij heeft het niet gewild. Bij de schepping van de mens zagen wij het dilemma dat samenhangt met de vrijheid. Deze vrijheid hield de mogelijkheid van ongehoorzaamheid in. De mens moest, om beeld-mens te worden gehoorzaam zijn aan het ‘zo zijn’ van de Volkomen Mens, maar er was een risico van ‘anders zijn’.

Dit risico bestond ook bij de schepping van de engelen, maar er was een groot verschil! De engelen konden niet in het kwaad ‘vallen’ zoals de mens, die ‘in de val gelopen’ is, omdat hij het kwaad niet kende. De mens werd geschapen in een wereld waarin het kwaad reeds ‘geschied’ was. Het verhaal van de Tegenstander die de vrouw aanspoort van de verboden vrucht te eten impliceert dat de engelenval aan de schepping van de mens vooraf is gegaan. Bij de schepping van de engelen kon het kwaad slechts als mogelijkheid bestaan en slechts de engelen zelf konden dit kwaad tot een realiteit maken. Tussen dit bewuste willen van het kwaad, creëren van alles wat tegen het ‘zo zijn’ van God ingaat en het menselijk ‘vallen in het kwaad’ is een fundamenteel en beslissend onderscheid. De gevallen engelen zijn namelijk het kwaad zélf! Om de afgrondelijkheid van hun daad ook maar enigszins te kunnen peilen is nodig te beseffen dat zij, anders dan de mens, als onverderfelijke wezens zijn geschapen. In tegenstelling tot de mens zijn zij wél ‘kant en klaar’ geschapen en krachtens hun onverderfelijke structuur kunnen zij ook niet getransmuteerd worden als zij falen.

Volkomen ingebed in de liefde van God, begiftigd met onvoorstelbare vermogens en kennis, in de hoogste rangen zelfs in de onmiddellijke nabijheid van God verkerend, kan het kwaad van hén niet verwacht worden, tenzij zij het kwaad bewust als zijnswijze verkiezen boven de gehoorzaamheid aan God. De keuze voor het kwaad heeft hier niets met zwakheid of een niet anders kunnen te maken, ook niet met een erfelijke gedetermineerde dwangmatigheid, maar het is geheel en al een bewuste en afgrijselijke liefde tot alles wat tegengesteld is aan het ‘zo zijn’ van God. De visies van Milton en Vondel waarin als oorzaak van de engelenval jaloezie jegens de mens als toekomstige beeldenaar Gods wordt gezien en het motief van de jaloezie jegens de Allerhoogste zelf, zijn belangrijke indicaties van secundaire oorzaken, maar de primaire oorzaak is toch de ongerechtigheid als zodanig, die tot deze veronderstelde jaloezie leidde. De ongerechtigheid, het ‘anders’ zijn dan het ‘zo zijn’ van God, is het eigenlijke kwaad en dát hebben de gevallen engelen zeer bewust gewild.

Dit spreekt des te duidelijker, als wij willen bedenken dat de gevallen engelen moeten hebben geweten wát de consequenties van hun daad zouden zijn. Zij wisten immers oververderfelijk te zijn en niet meer terug te kunnen; zij wisten dat zij ‘finale structuren’ waren die niet — zoals de mens — voor de reddende transmutatie van hun structuur in aanmerking konden komen. Desondanks en niettegenstaande hun volmaakte staat, keerden zij zich tegen God, verleidden zij de argeloze mens tot ongerechtigheid en brachten zij daardoor de gehele latere mensheid mét de aan het lot van de mensheid direct verbonden schepping, in nood en ellende.

De gevallen engelen hebben het kwaad als hun element gekozen. In die zin zijn de gevallen engelen op een vreselijke en afgrondelijke wijze ‘gelukkig’. Zij ‘genieten’ van het kwaad als van hun leefklimaat. Ook hun afgrijzen van het kwaad, dat zij zelf zijn, ervaren zij als een masochistische genieting en de altijd durende haat jegens God die zij wél kunnen tegenstaan, maar van wie zij tevens volkomen afhankelijk zijn, vormt de dynamiek van hun activiteiten.

Wie begrijpelijkerwijs de vraag zou stellen, waarom ‘een God van liefde’ ook niet de gevallen engelen redt, verraadt hiermee niet te doorgronden, dat deze wezens het kwaad bewust gekozen hebben en dat zij nooit gered willen worden, omdat het kwaad hun element is. Dit element wordt hun ook in de voleinding niet ontnomen! Na de afsluiting van het heilsplan worden zij wel ‘met eeuwige banden gebonden’ en wordt hun macht ontnomen, maar zij worden, geïsoleerd van het Koninkrijk Gods, in het kwaad ‘gelaten’. Op deze wijze is God hen op een vreselijke, maar door hen zelf gewilde wijze, ‘terwille’.

Naar de bijbelse voorstellingen op dit punt leren, is de werking van de luciferische machten in onze wereld allesomvattend. Zij stonden reeds aan de wieg van de tot het beeldschap bestemde mensheid om hem van zijn kroon te beroven. Enkele mythische teksten duiden er zelfs op dat het scheppingsgebeuren als zodanig reeds in het teken stond van de strijd tegen de gevallen engelen (Job 1,6; Ez. 28,11-16). Mogelijk duidt ook de scheiding tussen licht en duisternis (Gen. 1,2; Ps. 89,11; Jes. 51,9 verg. Gen. 2,15,17), (een scheiding die een andere is dan die van de vierde scheppingsdag, die verband houdt met de rotatie van de aarde om de zon (Gen.1,14), op een voor-wereldlijke scheiding die God gemaakt heeft tussen ‘de engelen des lichts’ en de ‘engelen der duisternis’. De mythe van de Godenzonen die gemeenschap hebben met vrouwen houdt zelfs een genetische infiltratie van luciferische machten in de mensenwereld in (Gen. 6,1-4), een vermenging die tenslotte tot het diepste verderf leidde (Gen. 6,5-7).

De gevallen engelen worden ons in de Bijbel o.m. voorgesteld als grootmachten achter de schermen van het wereldtoneel, zowel als de demonische machten in de individuele levens (Ps. 78,49; Job 1,6-11; Mt. 10,8; Lk. 4,6; 8,2; Joh. 8,44; II Kor. 4,4; 11,14; Ef. 6,11-12; I Tim. 3,7; II Tim. 2,26; Hebr. 2,14; 1 Petr. 5,8; Ap. 2,10; 16,14). Zij zijn evenzeer hiërarchisch geordend onder een opperste macht als de engelen die ‘hun beginsel trouw gebleven zijn, en zij hebben ook onderscheiden machtsgebieden en functies (Dan. 10,13; Mt. 12, 26-27; 9,34; 12,24; Lk. 11,15; Ap. 9,11). Van bijzondere betekenis in de voorstelling is dat de ‘vorst dezer wereld’ tevens de overste van de gevallen engelen is. De Bijbel ziet juist ónze wereld als tot het machtsgebied van de hoogste der gevallen engelen behorende en onze wereld is juist daarom het brandpunt (of één der brandpunten) van de kosmische strijd tussen de incarnaties van het kwaad en de ‘gerechtige’ machten die hun beginsel trouw zijn gebleven.

De Bijbel legt er de nadruk op dat het aanvaarden van de werkelijkheid van demonische machten, die tot op Christus’ wederkomst in onze wereld infiltreren en opereren, van de grootste betekenis is voor een juist inzicht in de achtergronden der wereldgeschiedenis, de heilsgeschiedenis en het eschatologisch perspectief!

De wijze waarop de ‘duivel’ (diabolos) of satan (tegenstander, tegenpartijder, vijand) in de Bijbel getekend wordt, heeft niets te maken met de groteske, middeleeuwse voorstellingen op grond waarvan men terecht het bestaan van een duivel kan verwerpen. De duivel is geen sater met bokspoten, maar de gevallen Lucifer (lichtdrager), van origine zo niet de hoogste, dan toch één der allerhoogste engelen in de hiërarchie, een cherub van overweldigende majesteit en macht, waartegen zelfs aartsengel Michaël geen oordeel durfde in te brengen (Judas 9). De profetie van Jesaja (Jes. 14,12-14) over de koning van Babel en die van Ezechiël over de koning van Tyrus (Ez. 28,12-16) hebben ongetwijfeld dimensies, die de figuur van de Babylonische wereldheerser en de koning van Tyrus te boven gaan. Beide koningen worden in deze profetieën opgevoerd als type van de gevallen en uiteindelijke overwonnen Lucifer, die eens volmaakt van gestalte en wijsheid was, de ‘verzegelaar der som’, een overdekkende cherub en ‘wandelende tussen de goden’. Het was déze lichtdrager en ‘morgenster’ (Lucifer, lichtdrager, morgenster / verg. Job 38,7), déze ‘zoon van de dageraad’, die ‘boven de sterren’ (ook identiek met goden) willen ‘opklimmen’ en zichzelf wilde gelijkstellen aan God. Daarom werd hij van de goden verbannen en uit de hemel gestoten. Zo groot is echter zijn bij de schepping verleende macht, dat hij — ook als uitgestotene — nog erkend wordt als ‘de vorst dezer wereld’. Hij kan Jezus (Jeshua) werkelijk alle rijken van deze aarde aanbieden en hij geeft ze werkelijk aan wie hij wil (Mt. 4,1-11; Mk. 1,12-13; Lk. 4,5-8). Jezus weerspreekt deze aanspraak niet; ook hij verleent de tegenstander nog de titel ‘vorst dezer wereld’. Jezus weet dat sedert de mens zijn koningschap verloor, deze gevallen engel als gebieder van de aardse rijken is toegelaten, totdat de Volkomen Mens zijn wereldomvattend rijk zal stichten. Wél staat de overwinning op de ‘draak’, de ‘leugenaar’ en mensenmoordenaar van den beginne’ vast, maar hem is nog ‘een kleine tijd’ gelaten om zijn verloren strijd te strijden. Hij gaat nog om als een ‘briesende leeuw’ en zaait overal verderf, maar tenslotte is de hem nog toegestane heerschappij dienstig aan het heilsplan, waarin koren en onkruid moeten rijpen tot het oordeel (Mt. 13,24-30; I Petr. 5,8; Ap. 12,12).

Het is nodig hier, vooruitlopend op de volgende hoofdstukken, reeds iets op te merken over de structuur van het Koninkrijk Gods. Velen hebben grote moeite de voorstelling van bovenmenselijke incarnaties van het kwaad te rijmen met de voorstelling van de overwinnende Christus (Messias). In dit verband moet er weer op worden gewezen dat Christus volgens de Bijbelse context wél als de knecht-messias is verschenen, maar dat hij als Koning en Rechter nog moet verschijnen. Op Golgotha is de overwinning in principe bevochten en de opstanding is het grote teken van de overwinning, maar de uitwerking daarvan volgt in fasen. Het presente Koninkrijk Gods is de verborgen gemeenschap van gelovigen in Jezus Christus, de gemeente (ecclesia of ‘onzichtbare kerk’). Dit geestelijk en voor de ‘outsider’ onwaarneembare Koninkrijk Gods is de ‘voorhoede’ en de ‘progressie’ van het eens doorbrekende manifeste Godsrijk onder het koningschap van de wedergekomen Christus. Tot aan deze wederkomst is Christus het hoofd van de gemeente (zijn lichaam), maar is hij niet de wereldmessias; de messiaanse koning over de gehele mensheid.

Het voorbijzien van de fasen en bedelingen in het Koninkrijk Gods is een der belangrijkste aanleidingen tot modern ongeloof en atheïsme! Vele kerken leren immers dat Christus heer is over deze wereld, dat Christus heerschappij voert over de volken en staten. Het is door deze leer dat tallozen zich afkeren van kerk en christendom of er voor gesloten blijven. Zij zien en ervaren dagelijks de onwaarheid van deze leer, die berust op een onjuiste interpretatie. Want de ‘openbaring’ van de ‘kinderen Gods’, waarnaar geheel de schepping hunkert (Rom. 8,18-23) is een toekomstig gebeuren en de tijd dat ‘alle koninkrijken der aarde onzes Heren’ zijn geworden is nog niet aangebroken. Hoeveel schade de identificatie van het Koninkrijk Gods met ‘het christendom’ en met de ‘kerk’ de mensheid berokkend heeft is niet te schatten.

De voorstelling van de Christus-heerschappij en de activiteit van de luciferische machten zijn niet met elkaar in strijd als men ze — overeenkomstig de Bijbelse context — in chronologische volgorde stelt! Dan leven wij in de fase dat Christus’ gemeente in het verborgene wordt opgebouwd en eerst wanneer dit ‘lichaam’ voltooid zal zijn, zullen ‘hoofd’ en ‘lichaam’ verenigd worden om dan als één heilsorganisme macht en invloed van de Tegenstander te breken en het Koninkrijk Gods op aarde op te richten. Eerst als de belichaming van de Volkomen Mens met de daartoe bestemde mensheid voltrokken is, een moment dat samenvalt met de culminatie van luciferische macht op aarde, zal Christus’ overwinning manifest worden en zal volgens de voorstellingen zijn theocratisch-messiaans koningschap over de gehele mensheid ingaan.

In de Bijbelse voorstelling rijpt de wereld naar een oogst, waarin zowel het onkruid als de tarwe tot volheid zullen komen. Er is géén geleidelijke overwinning op het kwaad; integendeel, de machten van het kwaad zullen in raffinement en intensiteit toenemen, naarmate de wederkomst, gericht en koningschap van Christus (Messias) naderen. Aan een toenemende dynamiek van de krachten van het Godsrijk gaat een toenemende woekering van het ‘onkruid’ gepaard.

Volgens de Bijbelse voorstellingswereld ligt de wereld nog in het boze en is zij nog onderworpen aan de — toegelaten — heerschappij van de God- en mensvijandige luciferische machten. Zij zijn in principe door Christus overwonnen, hun lot is beslist, maar hun werking wordt nog toegelaten. ‘Het onkruid wordt niet uitgetrokken, opdat ook de tarwe niet beschadigd zal worden’ (Mt. 13,29). Eerst moet de tarweoogst geheel rijp zijn, eerst moet het Christusorganisme (de gemeente) zijn voltooid, eer het onkruid kan worden uitgetrokken en verbrand. De invloed van de anti-machten moet in de mensen de respons opwekken, die zal leiden tot redding en het beeldschap van de Volkomen Mens, of tot de consequente overgave van de mens aan het luciferisch beginsel. Zij zullen zich uiteindelijk ontpoppen als de ‘niet-mensen’, de potentiële mensen die na afloop van de gestelde tijd niet tot beeldmensen geworden zijn.

De mensheid leeft dus in het machtsgebied van de ‘overste’ der gevallen engelen. Het ‘klimaat’ van onze planeet is fundamenteel en principieel luciferisch, vijandig aan de Volkomen Mens en zijn beeldenaar en beheerst door de begeerte ‘als God’ te zijn. Juist in déze aan de machten onderworpen wereld openbaart God zijn heerlijkheid door er zijn rijk in te laten doorbreken.

De heilsgeschiedenis is de ontvouwing van het heil in een in zichzelf verloren wereld. Het gedoe dat er op deze wereld nog in vele gestalten en ervaringen is, is niet vanzelfsprekend en ‘rechtens’, want de mens existeert sinds zijn val in de wereld van de Tegenstander. Het is de bedoeling van de Volkomen Mens dat de creatuurlijke, potentiële mens zich zijn verlorenheid bewust wordt, dat hij wéét in een verloren, luciferische wereld te leven, waaruit alleen zíjn positieve respons op de liefde van de Volkomen Mens hem redden kan.

De Bijbel stelt dat onze wereld in alle opzichten volkomen verfoeilijk en afzichtelijk is voor de Heilige, die Licht is en een ‘ontoegankelijk licht bewoont’. De enige reden dat hij deze wereld nog in stand houdt is, dat hij dat deel der mensheid dat de reddende hand grijpt, wil ‘oogsten’ en in zijn Koninkrijk wil brengen. Zijn beloften zijn ‘onberouwelijk’ en ‘hij laat niet varen het werk zijn handen’. Ondanks alles moet en zál de Volkomen Mens zich ‘belichamen’ met een mensheid, die naar zijn beeld en gelijkenis is. Daarom ook is de macht van het luciferische op aarde niet absoluut. God heeft de mens de nodige ruimte gelaten om tot het volkomen mens-zijn te kunnen komen. De vorming van het Christus-lichaam houdt de absolute doorbraak van het luciferische nog tegen en schept in de actieradius van dit heilsgebeuren nog een betrekkelijk leefbaar klimaat.

Dat er nog liefde en goedheid in deze wereld gevonden worden, is uitsluitend te danken aan de presentie van Christus in het door hem gevormde en gevoede organisme dat wij ecclesia of gemeente noemen. Liefde en goedheid, geluk en harmonie zijn, zolang als de luciferische machten op deze planeet nog kunnen heersen, wezenlijk aan déze wereld vreemde waarden, vruchten van het koninkrijk Gods dat niet van déze wereld is.

Het zijn niet alleen de eigen menselijke tekorten en zwakheden (wat Paulus het vlees noemt), die het goede leven bedreigen en telkens weer verstoren. De mens heeft vóór alles de strijd te voeren tegen de ‘boze machten uit de hemelse gewesten’ (Ef. 6,12; 2,2). Het zijn de tussenmachten, de beheerders der natuur, die de ‘natuurlijke’ diepste oorzaken zijn van rampen, oorlogen, ziekte en ellende. De mens is wel verantwoordelijk in zovere hij zich laat bespelen door de luciferische machten en toegang verleent aan de demonen, maar deze verantwoordelijkheid sluit niet de realiteit van de ‘bespelers’ en de ‘infiltranten’ uit. Onder de toelating van God is deze wereld het toneel van de strijd tussen de gerechtige machten en de satanische machten, met als inzet de respons van de mens.

3. Religie als luciferische begoocheling

Het belangrijkste wapen in de handen der luciferische machten is de leugen, niet slechts in de zin van een menselijke onwaarheid spreken, maar geheel en al in de zin van verleugening van alle waarden! Deze verleugening strekt zich uit over alle levensgebieden en is zo geniaal, dat alleen de bijzondere openbaring van God aan de daarvoor ontvankelijke mens haar ontmaskeren kan. De satanische leugen is niet evident, integendeel, zij is verhuld in categorieën van gevoel en verstand, in feiten en gebeurtenissen die de schijn van waarheid hebben.

Een treffend voorbeeld van het karakter van de satanische leugen is reeds het paradijsverhaal. In zekere zin spreek de ‘vader der leugenen’ immers de waarheid, als hij de mens voorhoudt dat deze, ná het eten van de verboden vrucht, als God zal zijn. God bevestigd dit zelf, als hij na de daad zegt: ‘de mens is nu geworden als Onzer een’ (Gen. 3,22). De leugen van de satanische ‘waarheid’ is de ‘halve waarheid’. Slechts in een zeer bepaald opzicht is de mens door het eten van de verboden vrucht ‘als God’ geworden. Hij kent nu ‘goed en kwaad’, maar juist dát zal de dood tengevolge hebben. De bedreiging met de dood, waarvan Eva spreekt als de verleider haar tot ongehoorzaamheid aanzet, wordt door hem met een kwasi-diepzinnige en logische opmerking luchtig weggevaagd. Als je de vrucht der kennis tot je neemt, weet je álles (hebr: goed én kwaad), dan ben je ‘als God’ en omdat God dat wéét, heeft hij je met de dood bedreigd. Als je eenmaal alles kent, bén je ‘als God’ en dát betekent: eeuwig leven. De voorwaarde der gehoorzaamheid om het eeuwige leven te bereiken wordt verdoezeld, het ‘middel’ (de Boom des Levens) wordt verzwegen en het doel: het eeuwige leven, onder de aandacht gebracht.

De schijn van waarheid werkt begoochelend; de satanische leugen is nooit pertinent en onmiddellijk kenbaar. Nergens is dit duidelijker dan in de religie, waarin ‘de vorst dezer wereld’ zijn hoogste troeven uitspeelt. Dat juist de religie bij uitstek het werkterrein van satanische macht is, vindt zijn verklaring in het wezen van de gevallen engelen. Zij willen immers gelijk aan God zijn en aanbeden worden (Jes. 14,13-14; Mt. 4,8-9). Hij vindt, om dit te bereiken, in de gevallen mens een uiterst vruchtbaar arbeidsterrein. De mens heeft na de val de natuurlijke communicatie met God verloren, maar in hem resten noties van zijn afkomst en bestemming, het smartelijk gevoel ‘het doel gemist te hebben’ (gezondigd te hebben) en verlangen naar God. Naast deze positieve gevoelens wordt hij echter ook beheerst door angst, vrees voor de eenzaamheid in hemzelf, voor de grondeloosheid van zijn existentie en voor de dreigingen uit de hem omringende wereld. Zonder te kunnen rusten in de eeuwige Vader die alles omvat, ondanks zijn val bestemd voor aanbidding, maar niet wetende wíe hij moet aanbidden, bevreesd voor het kwaad, maar tóch kwaad doende, verbijsterd door de dreiging van eigen geweten en de overweldigende machten die hem omringen en bedreigen, hunkert de mens naar zingeving, houvast en geborgenheid.

Nu kan men stellen dat de mens zélf, vanuit deze nood zijn eigen afgoden geprojecteerd heeft. De primitieve mens zag in de hem omringende wereld de gestalten en uitingen van zijn goden w.o. hemellichamen, natuurkrachten, mensen en dieren. De meer ontwikkelde volken projecteerden zich abstracter, meestal anthropomorfe goden of zelfs één god, en kwamen zó tegemoet aan hun religieuze behoefte. Deze visie kan op zichzelf juist zijn als een halve waarheid, maar zij is volkomen ontoereikend omdat de vraag naar de authenticiteit van openbaring en overlevering niet afdoende is beantwoord en in haar overwegingen zijn verdisconteerd! Alle min of meer op Freud en Feuerbach geïnspireerde theorieën over ontstaan en wezen der religie negeren de vraag naar de authenticiteit van openbaring en overlevering. Deze twee uiterst belangrijke bronnen worden a priori tot de projectie gerekend en als verzinsels terzijde gesteld. Afgezien van deze vooringenomen onwetenschappelijkheid, sluit het overigens onmiskenbare feit der religieuze projectie de authenticiteit van overlevering van ultra-reële verschijnselen en openbaring niet uit! Ook al brengt de mens zijn afgoden zelf voort, impliceert dit psychisch proces niet, dat er objectief geen goden zouden zijn. Al is er sprake van religieuze projectie, die herleid kan worden tot de psyche van de mens, dan sluit dit niet de mogelijkheid van buiten-menselijke inspiratie en beïnvloeding uit.

Hoe kunnen wij ons deze luciferische activiteiten, met in name in onze moderne wereld, denken? Wij zouden het ons als volgt kunnen voorstellen:

De na de val voor luciferische invloeden toegankelijke mens ‘luister’ naar de ‘negatieve informatie’, die hem voortdurend wordt verschaft. De luciferische machten appelleren vóór alles aan de religieuze behoeften en de existentiële angst van de mens. Zij beantwoorden aan deze gevoelens door de mens te richten op religieuze systemen waarin niet de Enige God, maar zij de objecten zijn! De machten van het kwaad infiltreren in de gevoels- en denkfuncties van de mens op zodanige wijze, dat deze zich — wanneer hij de Enige, zich openbarende God niet — aan hún dienst en verering verbindt. Hierbij tonen de luciferische machten een geniaal aanpassingsvermogen, al naar gelang van omstandigheden en ontwikkelingsfase. Want er is fundamenteel geen onderscheid tussen de primitieve animist of aanbidder van stenen en houten afgoden en de verlichte, moderne mens die zich verliest in spiritisme en astrologie, of zich overgeeft aan wereldbeschouwelijke beelden die vergoddelijkt worden of in de plaats van God worden gesteld. In het licht van de openbaring is alle religie waarin de Enige God zich niet zélf openbaart, luciferisch van karakter. Van het grofste satanisme tot het verfijnste en verhevenste systeem van spiritualisme en symbolisme, waarin Gods Zelfopenbaring niet gevonden wordt, is de ‘overste van deze wereld’ de auteur en inspirator! Spiritisme bijvoorbeeld wordt in de Bijbel expliciet veroordeeld en als satanisch ontmaskerd (Deut. 18,10-11; Lev. 19,31; 20,27; II Kon. 23,24; Jes. 8,19-20). De ultra-reële verschijnselen, die soms bij séances optreden moeten aan onbekende krachten worden toegeschreven, die gewekt en geleid worden door luciferische machten. Erger nog dan deze confrontatie met de wereld van demonen, is de wereldbeschouwing van het spiritisme, de grote satanische leugen dat de mens onvoorwaardelijk onsterfelijk zou zijn en ook als zodanig geschapen is. De waan dat de mens slechts reïncarneert en niet sterft, heeft de meest funeste gevolgen. Deze illusie is namelijk gericht op het verdoezelen en negeren van de respons, die de mens binnen een bepaald tijdsbestek moet geven op de hem geboden mogelijkheid om tot het beeldschap te komen (Lk. 16,19-31; Pred. 3,17-21; Hebr. 10,27; Ap. 20,11-13).

Ook het zich afhankelijk stellen van het lotsbepalend vermogen van de hemellichamen wordt onmiskenbaar als afgoderij ontmaskerd. Dit geschiedt beslist níet omdat hemellichamen geen invloed zouden hebben op het mensenlot; integendeel geldt het verbod om ‘de sterren’ te vragen juist omdat deze in de openbaring worden geïdentificeerd met goden en zij wezenlijk tussenmachten zijn die een functie vervullen in de evolutie van de mensheid.

In luciferisch licht kunnen wij ook de mythologische godenleer zien en zelfs de wereldreligies, in zoverre deze gericht zijn op een niet geopenbaarde godheid en creatuurlijke tussenmachten. Vanuit het openbaringsgegeven van de Bijbel zijn dit alle religies, die niet zijn uitgegaan van en gericht zijn op de Ene en Enige, die zich geopenbaard heeft in JHVH/Christus (Ex. 34,14; Deut. 6,4; Ps. 18,32; 86,10; 96,15; Jes. 44,6; 45,5; I Kor. 8,5; 10,19-20; II Kor. 4,4).

Het Bijbels gegeven dat alle niet op -JHVH/Christus/Messias- gerichte religies luciferisch van hoedanigheid zijn, voert consequent tot het onderkennen van luciferische vormen en elementen in het christendom. Een christendom dat niet uitgaat van de geopenbaarde God zoals hij ís en waarin feitelijk creatuurlijke beelden en machten de plaats hebben ingenomen van de zich openbarende God in Jezus Christus, moet als luciferisch worden beschouwd en beoordeeld. De Apocalyps spreekt reeds van de ‘synagoge van satan’ en I Timotheus waarschuwt tegen ‘leringen van boze geesten’ en door deze machten geïnspireerde dwaalleraren (I Tim. 4,1; Ap. 2,9,13; 3,9). De vroeg-christelijke apologieën, ofschoon zelf niet van heidense smetten vrij, zijn een en al waarschuwing en verweer tegen leringen die het evangelie verdraaien en verduisteren.

Eenmaal aanvaardend dat het christendom als religieus-cultureel fenomeen talrijke luciferische fundaties en trekken heeft, zal zeer veel ons duidelijk worden als wij de geschiedenis van het christendom nagaan. Dan komen bijvoorbeeld het misbruik van het pausdom, de usurpators in de kerk, de ‘christelijke’ godsdienstoorlogen, de wrede praktijken van de inquisitie en de onevangelische trekken in de reformatie tegen de achtergrond van luciferische invloeden en manipulaties te staan!

Men zou dan Constantijns overgang naar het christendom veel minder positief kunnen beoordelen dan christelijke onderzoekers gewoonlijk doen. Want Constantijns overgang naar het christendom mag de jonge christenheid uit het duister der catacomben naar het licht hebben gebracht en voor het evangelie de weg naar het heidense Europa hebben gebaand, toch was deze massale overgang naar ‘het christendom’ voor miljoenen niets anders dan een min of meer gedwongen en opportunistisch ‘aannemen’ van een staatsgodsdienst. Men kan dit natuurlijk als een historische ontwikkeling verklaren, maar ‘daarachter’ evenzeer de superieure intelligentie van de grote tegenstander vermoeden. De massale overgang naar ‘het christendom’ is misschien het grootste beletsel geweest voor de opbouw van de wezenlijke kerk (ecclesia), die immers níet de ‘aanvaarding van een opgelegde godsdienst’ kan betekenen, maar geheel en al geloof en inlijving in Christus veronderstelt. Onwillekeurig denken wij bij luciferische invloeden ook aan de Helleense en gnostische beeldvorming in de christelijke theologie, aan de talrijke onevangelische Jezus-beelden en de vermythologisering van de oudtestamentische JHVH tot een wrede wraakgod, het loochenen van Jezus’ plaatsvervangend lijden en zijn bloedoffer, alsmede de loochening van zijn Godheid.

Naast deze duistere invloed in de religie onderkent de Bijbel het helse spel van de tegenstander en de hem horige machten in alle andere uitingen en gemeenschapsvormen van de mens. Zij beheersen all kwade machten in de naties en in de politiek. Een duivelse beweging als die der nazi’s zien wij dan geïnspireerd en gedirigeerd door demonen! De aan alle menselijkheid vreemde gruwelen in de concentratiekampen en de bewuste en stelselmatige poging alle Joden uit te roeien (het volk dat volgens de Bijbel een centrale functie zal krijgen in de nieuwe wereld van die nieuwe eeuw/aioon), zijn verschijnselen die wij ervaren als ‘jenseits’ van ‘gewoon’ menselijk goed en kwaad. In het licht van de voorstelling over het luciferische is Hitler niet alleen maar een boosaardige gek die politiek de wind mee had, maar dan komt hij veel duidelijker uit de verf als een demon die alleen uiterlijk iets met een mens gemeen had. In dit licht kunnen wij hem — veel duidelijker dan bij enige psychologische duiding mogelijk is — zien als een van de weinige pseudo-mensen op aarde die, hoewel geboren uit menselijk ouders, een niet-menselijke achtergrond en signatuur hebben.

De belangrijkste luciferische drijfveer van Hitler was de liquidatie van de Joden, waarvan de luciferische machten immers weten dat zij de ‘sleutel’ tot het toekomstige Godsrijk op aarde zijn. Ook uit een figuur als Eichmann is demonische invloed af te leiden. Vooral uit Mulisch’ [Harry Mulish: ‘De zaak 40-61’, Amsterdam 1962] geniale reportage blijkt een robotachtige ont-menselijking van de Jodenverdelger Eichmann, een slaafse horigheid die sterk doet denken aan een geprogrammeerde bio-robot. In een wereldbeeld waarin het luciferische wordt verdisconteerd worden figuren als Hitler, Eichmann, Himmler en bezetenen als Antiochus Epiphanes, Nero, Raspoetin, monsters als Herodes en Landru, veel meer dan krankzinnigen en gestoorden. Zij maken allen een gehypnotiseerde indruk en lijken sterk ‘geconditioneerd’, als in een trance, gehoor gevend aan impulsen waarvoor de eigen menselijke structuur moet zwijgen.

Wie Hitler, Goebbels, Eichmann en Himmler vergelijkt met een gewone misdadige opportunist en wellusteling als Goering en een dwaas als Hess ziet een moeilijk te definiëren maar onmiskenbaar verschil, waardoor bij de eerste groep duidelijk het demonische karakter aan de dag treedt, iets van de ‘andere zijde’ dat niet tot de mens en menselijkheid te herleiden is. Ook historici die onze visie op het luciferische niet kunnen delen, hebben niettemin aangevoeld dat de Tweede Wereldoorlog primair en in essentie een strijd tussen geestelijke machten is geweest, met infernale en demonische achtergronden die ver uitgingen boven politiek, economische, sociale en psycho-sociologische motieven.

Maar niet alleen de contemporaine geschiedenis, de gehele historie kan men interpreteren vanuit de Bijbelse voorstelling van onnaspeurlijke drijfveren en verblindingen, die aan de ‘vader der leugen’ en ‘de mensenmoordenaar’ ontspruiten.

Het is niet zo moeilijk de oude voorstellingen van saters en monsters te vervangen door het beeld van een ‘braintrust’ van energetische bewustzijns, die de wereld intelligent, stelselmatig en geraffineerd verleiden, uithollen en rijp maken voor een totale vernietiging van een mensheid voor wie de Volkomen Mens de kroon over de ganse schepping heeft weggelegd.

Als wij aan energetische structuren denken is het in geen enkel opzicht maatgevend dat wij de luciferische machten niet kunnen waarnemen in de conferentiezalen en in de laboratoria, de centrales van geheime diensten en in de paleizen. De sleutelposities van politieke machten, van economie en wetenschap kunnen bezet zijn door integere of zwakke en misdadige figuren; volgens de Bijbelse voorstellingen worden allen die niet in Christus/Messias existeren door de luciferische machten bespeeld!

Deze voorstelling wordt van een zeer dreigend en beklemmend gewicht als wij haar uitwerking in eschatologie en apocalyptiek zien! De toespitsing der tegenstellingen naarmate het Godsrijk aan Israël naderbij komt, brengt immers een eenparig versnellende beweging van het luciferische met zich mee. Naarmate zij wetenschap en techniek meer gaan beheersen zullen zij ook via de wetenschappelijke verworvenheden meer vat te krijgen op de menselijke geest — zo stelt de Bijbel vast. Het is naar onze overtuiging van het grootste belang vooral de ontstellend toenemend gebruikt van narcotica onder de jeugd, de ontwikkeling van bewustzijnsdeformerende technieken en preparaten en allerlei snel om zich heen grijpende demonieën, in het zwarte licht van de luciferische expansie te plaatsen.

Uit: IK BEN DIE IK BEN / Eigentijdse en futuristische begrippen verbonden aan de profetie van de bijbel / pag. 343-365 – dhr. Huib Verweij.

Zie ook: DE OORLOG TEGEN DE HEILIGEN / Handboek voor de strijd in de hemelse gewesten / JESSIE PENN-LEWIS & EVAN ROBERTS



1. Rijping en oogst; weeën en baring

De apocalyptisch-futuristische beelden kunnen niet begrepen worden als zij niet geplaatst worden in de ene, grote heilshistorische voorstelling van het zich ook in de menselijke tijdsorde ontvouwende Koninkrijk Gods. Het Godsrijk wordt door Christus als een vrucht uit de ‘schillen’ van onze wereld gepeld. Het geschiedenisbeeld van de Bijbel is dat van een groei en een oogst. De rijping van de geschiedenis tot een oogst is zowel het beeld van de ‘totale’ heilsgeschiedenis als dat van bepaalde fasen in de ontvouwing van het Godsrijk. Het principe van groei en oogst wordt in de Bijbel vooral uitgedrukt in het begrip ‘volheid’ en ‘vervulling’. Vervulling wijst op de realisering, op het vól-maken van Gods beloften en aanzeggingen (profetie) van Godswege; volheid op het ‘vol-zijn’ van een bepaalde ‘maat’. Een bepaalde ‘maat’ moet ‘vol’ zijn, een lichaam vol-groeid, een gebouw vol-tooid, een ontwikkeling vol-wassen, vóór God ingrijpt.

Zeer belangrijk in dit beeld is het principe, dat de groei zich voltrekt in aan elkander tegengestelde en vijandige entiteiten en de oogst altijd een scheiding betekent tussen deze twee vol-groeide beginselen. De wereldakker wordt bezaaid door Christus én de Tegenstander; tarwe en onkruid groeien beide op tot de oogst! Het onkruid wordt niet uitgetrokken vóór de tarwe rijp is, opdat ook de tarwe niet beschadigd wordt. Eerst als de oogst vol-groeid is en de tarwe rijp, komt de oogsttijd. Dán kan het onkruid, dat inmiddels óók tot volle ontplooiing is gekomen, éérst worden uitgetrokken en verbrand en vervolgens het koren worden geoogst en geborgen (Mt. 13, 24-30). Het kwaad blijft de metgezel en verstoorder van het goede, totdat het goede rijp is voor de oogst. Het mosterdzaadje moet tot een vol-wassen boom worden, het gist moet het baksel geheel doortrokken hebben en het visnet moet vol zijn voordat het met goed resultaat kan worden opgehaald (Mt. 13,31-33, 47-50).

De openbaring is in tegenspraak met een vooruitgangsleer, waarin de positieve elementen in mens en cultuur geleidelijk het kwaad zullen overwinnen. Goed en kwaad zullen integendeel beide ‘vol’ worden, waarna het kwaad door God wordt uitgezuiverd.

De z.g. ‘tijdloze eschatologie’, zoals deze vooral in de dialectische theologie van de ‘vroegere’ Barth tot uitdrukking komt en de ‘actuele eschatologie’ van het eigenwereldlijk secularisme pasten het principe van de volheid met nadruk toe op het ogenblikkelijke heil van de individuele mens. Gods ‘maat’ is altijd vol en ‘nu’ is de volheid der tijden. Maar dit transcendenteren van het heil der volheid in het presente mag op zichzelf de vertolking van een waarheid zijn, het is toch ook een onverantwoorde eenzijdigheid die het gehele Bijbels eschaton geweld aandoet. In deze theologie worden de wereldhistorische, zich in opeenvolgende tijdperken voltrekkende fasen en gestalten van het heil voor de mensheid als totaliteit, geheel verwaarloosd. Met de menswording van Christus is weliswaar de volheid der tijden ingegaan, zoals trouwens alle tijden ‘vol’ zijn van de eeuwige God, maar déze werkelijkheid sluit geenszins de waarheid van een wording in de historische tijd uit!

Het regelmatig in de openbaring weerkerende ‘totdat’, uitdrukkingen als ‘de toekomende eeuw’ en ‘in die dagen’ duiden onmiskenbaar op een opeenvolging van heilshistorische gebeurtenissen in een door tijd en duur gemarkeerde wereld. ‘Tussen’ het eeuwige ‘Begin’ en het ‘Einde’ dat God zelf ís, begint hij en beëindigd hij de heilsgeschiedenis in de menselijke tijdsorde. In de profetische boeken wordt herhaaldelijk van een ‘eindtijd’ gesproken als een toekomstig gebeuren. Op de vraag in het boek Daniël ‘hoelang het einde toeft’ is het antwoord uitgedrukt in tijdsmaten en wordt tevens uitgesproken, ‘dat deze dingen voleindigd zullen zijn als er een einde komt aan het verbrijzelen van de macht van het heilige volk (Dan. 12,5-9; 7,25; Ap. 12,14). Christus toont in zijn openbaring aan Johannes (Ap. 1,2) niet alleen wat er geschied is en wat er geschiedt, maar tevens ‘wat er ná deze geschieden zál’ (Ap. 1,19; 4,1) en over de voleinding sprekende verklaart hij dat ‘al deze dingen moeten geschieden vóór het einde komt’ en ‘nóg is het einde niet’. Op de vraag van de discipelen naar de oprichting van het Koninkrijk Gods in Israël spreekt Jezus van ‘tijden en gelegenheden’ die nog verborgen zijn en in Handelingen wordt geopenbaard dat Jezus in de hemel moest worden opgenomen tot de tijden van de wederoprichting van alle dingen (Hand. 1,6-7; 3,21).

‘Wacht op Mij’ zegt JHVH, ‘op de dag dat Ik zal opstaan … en met alle volken in het gericht zal treden’. Tenslotte herinneren wij aan de parabel van de man die lange tijd afwezig is om zijn koningsmacht te ontvangen (Lk. 19,11-12; Mt. 25,14-19) en de verzekering van de apostel dat de dag van Christus’ manifeste openbaring niet komt voordat de ‘mens der zonde’ zich als God zal laten aanbidden (II Thess. 2,1-4). De apocrief Ezra IV vat het principe van de volheid treffend samen: de oogst komt als het getal der zaden vervuld is, de tijden zijn met een maat gemeten en met een getal geteld. God roert en beweegt zich niet tot de voorzegde maat vervuld is en als de negen maanden van een zwangerschap vervuld zijn, kan de baarmoeder het kind niet meer vasthouden (IV Ezra 4,36–37, 40). Het laatste beeld herinnert ons aan de weeën die de geboorte voorafgaan, een beeld dat ook Jezus gebruikt in zijn eschatologische rede en Paulus ter illustratie geeft van de pijn die aan de geboorte van de nieuwe wereld moet voorafgaan (Mt. 24,8; I Thess. 5,3; Rom. 8:22). Het is een belangrijke vergelijking, daar het wijst op de betekenis van de verschijnselen die met de benadering van de volheid optreden. Weeën zijn niet alleen pijnlijk, maar zij zijn ook nuttig als waarschuwing dat de geboorte nadert en troost, dat er na al deze pijn iets nieuws geboren zal worden. In de tweede plaats is het een aanduiding dat het uur van de geboorte nadert naarmate de intensiteit der weeën toeneemt. De culminatiepunten in de fasen der heilsgeschiedenis gaan dan ook gepaard met in hevigheid toenemende weeën. Alle culturen gaan trouwens ten onder in een steeds heviger en vernietigende culminatie der rampen.

De gerichtsprofetie van de Bijbel is overigens nooit sprekender geweest dan in onze tijd, nu wij, in tegenstelling tot alle voorgaande tijden, over de vernietigingsmiddelen beschikken om zélf de apocalyptische beelden van totale ondergang waar te maken! Men kan weigeren deze voorstellingen in zijn bewustzijn toe te laten, omdat alles in ons zich tegen deze ‘laatste mogelijkheid’ verzet, toch staat met mathematische zekerheid vast, dat een derde wereldoorlog in ieder geval de verschrikkingen van de tweede onvoorstelbaar zal overtreffen. Hiermee is niet beweerd, dat een derde wereldoorlog teven het apocalyptische einde is. Het is mogelijk dat zelfs deze oorlog ‘nóg het einde niet is’, maar zeker is dat de ‘weeën’ der wereld steeds heviger, steeds omvangrijker en vreselijker zullen zijn naarmate het culminatiepunt der mensheid-evolutie nadert!

Nog even teruggrijpende op de voorstelling van de Volkomen Mens en de creatuurlijke mens herinneren wij ons dat het heilsplan op een bepaald tijdstip moet worden afgesloten. De Volkomen Mens heeft zich een bepaalde tijd gesteld, waarin een aantal van de door hem geschapen menselijke wezens aan zijn bedoelingen zal hebben beantwoord en een andere categorie zal hebben gefaald. Wanneer het door de Volkomen Mens beoogde getal der positief reagerende wezens ‘vol’ is, wordt het proces afgesloten met een ‘selectie’, waarbij de positief reagerenden in de wereld van de Volkomen Mens worden opgenomen en de negatief reagerenden worden afgevoerd.

In werkelijkheid is er van een dergelijke kille laboratoriumopzet in Gods schepping geen sprake. De gehele schepping is een uiting van Gods liefde en alles wat daarin negatief op deze liefde reageert is níet uit God, maar schuldige tegenstand van bewuste wezens. Het ‘afvoeren’ van de falende wezens is geen bloot zakelijke daad, zoals men een afgekeurde partij goederen van de hand kan doen. Het in het gericht brengen van schuldige menselijke wezens is een zedelijke daad. Deze daad is des te meer gerechtvaardigd, waar de mens, ondanks zijn schuld jegens God, tenslotte niet om déze schuld geoordeeld wordt, maar om de schuld die ontstaat wanneer hij de middelen tot schulddelging en de door God geboden wegen om alsnog zijn bestemming te bereiken afwijst! Niet de zondaren worden tenslotte buiten het Godsrijk gestoten (want dan zou dit lot alle mensen treffen), maar uitsluitend de niet-mensen, d.w.z. degenen die zo volkomen afstand van het beeldschap hebben gedaan, dat er van hen geen spoor van liefde en verlangen naar God is overgebleven, maar integendeel bewuste overgave aan het kwaad en bewuste vijandschap tegen God.

De eindgerichten over de wereld moeten overigens wel onderscheiden worden van de definitieve ‘selectie’ in het Laatste Oordeel. Het Bijbelse begrip ‘gericht’ heeft zeker aspecten van oordeel over een God-vijandige mensheid, maar primair houdt het begrip ‘rechtmaken’ of ‘wederoprichten’ in. De gerichten treffen trouwens zowel de ‘rechte mensen’ (de rechtvaardigen) als de ‘on-rechte mensen’ (de onrechtvaardigen). Ook in de gerichten straalt Gods liefde, want zò leert hij de daarvoor gevoelige mensen alsnog tot hem te komen en in het martelaarschap wordt de prijs voor een bijzondere erfenis in het Koninkrijk Gods betaald (Ap. 2,10; 7,13-17).

Het eindgericht staat in het teken van de her-schepping, de vernietiging van alle destructieve machten, het zuiveren van een verdorven wereld, bekroond door de absolute overwinning van Christus/Messias op de Tegenstander en zijn rijk, en Christus’ manifeste heerschappij op aarde. Het Bijbelse begrip ‘gericht’ is daarom volstrekt niet uitsluitend een vernietiging, het is vooral een oprichting, een herstel van Goddelijke orde en harmonie. Deze weder-herstelling is wezenlijk een liefdedaad, want de vernietiging van de door luciferische machten gebonden wereld is noodzakelijk om het beloofde heil te realiseren. In de eindgerichten wordt wel ‘de ganse grimmigheid van Gods toorn’ over de wereld uitgestort, maar déze wraak is in de dubbele betekenis van dit woord gericht tegen alles wat het rijk van liefde en gerechtigheid heeft tegengestaan en verhinderd door te breken. Het is dus een wraak ten behoeve van de mens en tégen alles wat luciferisch en níet-mens is.

De Godsgerichten hebben in geen enkel opzicht iets te maken met de kleinzielige wraakoefening van een door zijn schepselen beledigde godheid; dit is een mythologische voorstelling die geheel vreemd is aan die van de openbaring. Overal waar in de Bijbel gesproken wordt van de ‘toornende’ en ‘wrekende’ God houden deze begrippen een gericht in tegen alles wat zijn heil weerstaat en het zijn dus de gevoelens en uitingen van een Vader, die vernietigt wat het leven en de bestemming van zijn kinderen bedreigt! Dat daarbij ook vele hoofden van rechtvaardigen vallen is, zoals reeds opgemerkt, geen eindoordeel over deze mensen. Déze slachtoffers der gerichten worden na hun transmutatie tóch en dan in een bijzondere positie in het Koninkrijk Gods opgenomen. Hier is niet de vraag in het geding wie en hoevelen er in het eindgericht zullen vallen, maar hoe men de gerichten zal ondergaan en met welke houding tegenover de God der gerichten. Naast het beeld van de oogst kent de Bijbel immers ook het beeld van het dorsen. Als God in de eindgerichten de mensheid zal ‘dorsen’ (Jes. 27,12; Hab. 3,12; Micha 4,12), vindt wel een massale ‘verplettering’ plaats, maar in de ‘gedorste’ volken moet koren van kaf worden onderscheiden. Zoals bij de ‘tarwe’ en het ‘onkruid’ worden ook koren en kaf gescheiden.

2. Herkenbaarheid van de eindgerichten

Zijn de eindgerichten geheel of ten dele herkenbaar voor de mensheid waaraan zij zich voltrekken? Onderscheiden zij zich zodanig van voorgaande rampen en catastrofen dat zij als de geprofeteerde Godsgerichten kunnen worden onderkend? Is er een betrouwbaar herkenningspunt in de geschiedenis dat het begin van het einde markeert?

In alle eeuwen van het christendom zijn er pogingen gedaan deze herkenningspunten in de voorbije en eigentijdse geschiedenis aan te wijzen. Bij deze pogingen speelde natuurlijk een belangrijke rol dat men het apocalyptisch gebeuren ‘achter de rug’ wilde hebben of, door het in de contemporaine geschiedenis te plaatsen, als ‘bewijs’ wilden hanteren dat het Godsrijk nú zou aanbreken. Zo werd de figuur van de antichrist vereenzelvigd met verschillende wrede en goddelijk vereerde Romeinse keizers, onder wier regiem zovele christenen de martelaarsdood stierven. Later werden veroveraars als Attila, Dzenghis Khan en Napoleon als de antichrist gedoodverfd en in onze tijd bezweken sommigen voor de verleiding Stalin en Hitler met de apocalyptische antichrist te identificeren. In alle tijden vond men wel zondebokken en satanische gestalten om er de antichrist mee aan te duiden en het is niet zonder ironie te zien, hoe Rome een man als Luther tot antichrist uitriep en de reformatie op haar beurt verschillende pausen als zodanig betitelde.

Wij mogen natuurlijk niet ontkennen dat de geschiedenis verschillende typen van de antichrist heeft opgeleverd en dat met name een luciferische incarnatie als Hitler de apocalyptische gestalte nabij kwam. Ook houdt de voorstelling in dat het anti-christelijk beginsel naar de brief van Johannes reeds in de wereld werkt (I Joh. 2,18; 4,1-3). Tevens kan gezegd worden dat de apocalyptische ruiters, beelden van oorlog, honger en massale dood van álle tijden zijn, maar de specifieke kenmerken van deze en andere apocalyptische beelden zijn nog niet in de geschiedenis gevonden. Als men bijvoorbeeld opmerkt, dat wij in de beide wereldoorlogen reeds frappante vervullingen kunnen zien van de profetie dat de verslagenen ‘de aarde van het ene einde tot het andere einde bedekken’ (Jer. 25,32-33) en de mensen ‘als mest op de aardbodem zullen zijn (Jer. 25,33), kan men dit zonder bezwaar in het perspectief van de profetie zien, maar deze zienswijze garandeert natuurlijk niet dat er nog niet adequater, concreter en vooral samenhangende realisaties zullen komen! In hoofdzaak gaat het bij de herkenning der vervulling om de samenhang van het profetisch patroon. Ongeacht de motieven tot het hineininterpretieren van de apocalyps in historische of eigentijdse situaties, kan dit nooit verantwoord zijn, zolang zeer bepaalde kenmerken, verbanden en samenhangen, die door de profetie zélf zijn aangewezen, niet evident zijn. Het probleem zou niet aan de orde zijn als de manifeste wederkomst van Christus alle andere apocalyptische gebeurtenissen zou voorafgaan, maar dat is niet het geval. De wederkomst is wel het hoogtepunt in het gebeuren en tevens de aanvang van het messiaanse rijk, maar de wederkomst wordt ingeleid door een reeks eindgerichten en is daar de climax van.

Nu kunnen wij ons afvragen of alle gebeurtenissen vóór de wederkomst dan zonder meer gevoegd kunnen worden in het ‘normale’ historische patroon van calamiteiten, zoals natuurrampen, oorlogen, revoluties, vervolgingen, epidemieën en hongersnoden. Zou dit zo zijn, dan was er immers geen enkel herkenningspunt van de eindgerichten vóór de wederkomst mogelijk. De samenhang in de profetie biedt o.i. evenwel bepaalde herkenningspunten van de eindgerichten, niet zozeer door een bepaalde chronologie in de Apocalyps als zodanig (deze staat niet altijd vast), maar wel door bepaalde expliciete uitspraken in het totale patroon van de profetie. Deze uitspraken tonen een zodanig verband, dat wij in ieder geval kunnen weten, dat bepaalde gebeurtenissen niet kunnen geschieden vóór andere feiten aanwijsbaar zijn.

In dit verband moet gewezen worden op de herhaalde profetie, dat de eindgerichten verband houden met de terugkeer van de Joden naar Palestina. Hiermee is niet beweerd dat de eindgerichten zullen beginnen zodra de Joden in het erfland Israël zijn teruggekeerd; slechts wordt hiermee aangeduid dat de eindgerichten niet over de mensheid zullen komen vóór de Joden zich definitief in het erfland gevestigd hebben. Aan de tegenwoordige staat Israël — hoe uiterst belangrijk en tekenend deze ook als een mogelijk begin van vervulling van de nog onvervulde profetie over Israël en de volken kan worden beschouwd — mogen in dit stadium nog geen gevolgtrekkingen voor de eindtijd verbonden worden. Deze overigens wonderbare herleving van Juda na twintig eeuwen verstrooiing en uitmoording kan wel niet meer ongedaan worden gemaakt, maar van herstel tot een theocratische natie is nog geen sprake. Deze ontwikkeling kan nog lang gerekt worden, gezien de nog geringe bewustheid van zijn messiaanse zending in het volk zelf en het nog uitblijven van de Tempelbouw die in de profetie onlosmakelijk aan de theocratie van Israël verbonden wordt. Sinds wij dit schreven is de mogelijkheid van Tempelbouw door de zesdaagse oorlog in juni 1967 overigens veel meer naderbij gekomen en nu in 2020 met de reeds ontstane ontwikkelingen zeer aannemelijk geworden! De plannen tot herbouw van de Tempel hadden in bepaalde orthodox Joodse kringen reeds vorm aangenomen, maar de plaats waar de oude Tempel stond, lag tot voor kort nog op Jordaans gebied. Nu het Jordaans gedeelte van Jeruzalem door Israël is geannexeerd, is ook het Tempelgebied in handen van de Joden gekomen. Dit neemt niet weg dat Tempelbouw op de daartoe geëigende plaats nog op enorme moeilijkheden kan stuiten, zodat er nog veel veranderen moet, wil men van Juda’s herstel spreken in de zin die de profeten daaraan hechtten en dat in verband gebracht kan worden met de eindtijd.

Hoe belangrijk het gebeuren met Israël ook kan zijn als een kenteken van het naderen van de eindtijd, het eerste en onmiskenbare teken dat de periode van de eindgerichten zal zijn aangebroken is van geheel andere aard.

De sleutel tot deze kennis wordt ons verschaft door de openbaring, dat de gemeente van Christus, het Christus-organisme dat gevormd wordt vanaf Christus’ eerste verschijning tot aan de periode der eindgerichten, voltooid zal zijn vóór de eindgerichten zullen aanvangen. De gemeente van Christus is, zoals herhaaldelijk is uiteengezet, een zeer bijzondere grootheid in het Koninkrijk Gods. Zij mag niet vereenzelvigd worden met de gehele mensheid die in het Koninkrijk Gods wordt opgenomen, want zij is daarvan onderscheiden. Bij de bespreking van de ontvouwing en de gestalten van het Koninkrijk Gods (hfdst. VI) werd gesproken over mensen met een hemelse en mensen met een aardse bestemming in het Godsrijk en tevens werd aangeduid, dat het hemels Rijk als zodanig ook weer onderscheidingen kent. Ook vele gelovigen die tijdens de eindgerichten tot Christus komen zullen in het hemelrijk worden opgenomen, maar deze ‘grote schare’ (Ap. 7,9-14) behoort niet tot het eigenlijke Christus-lichaam, dat voltooid is vóór de eindgerichten en de ‘top’ van de hiërarchie in het Koninkrijk Gods zal vormen. Er is natuurlijk geen bezwaar tegen hen tot de gemeente van Christus in ‘bredere zin’ te rekenen, mits dan het begrip ‘gemeente’ maar niet wordt vereenzelvigd met het Lichaam van Christus, het aan Christus gelijkvormige en mét hem heersende en oordelende organisme, dat men dan onderscheidenlijk de ‘gemeente der eerstelingen’ zou kunnen noemen.

Terloops is in deze omschrijving reeds aangeduid dat de eigenlijke ‘gemeente van Christus’ voltooid is vóór de eindgerichten over de mensheid komen, hetgeen op zichzelf reeds impliceert dat zij deze gerichten ook niet zal ondergaan. Integendeel wordt geopenbaard dat deze gemeente (de wezenlijke kerk van Christus) door het aannemen van Christus’ plaatsvervangend offer en door de rechtvaardiging uit het geloof, reeds vrijgesteld is van het oordeel. Uit het volgende zal nu blijken, dat deze gemeente niet alleen ontheven is aan eindgericht en laatste oordeel, maar dat zij zelfs een zeer actief aandeel zal krijgen in de voltrekking van de eindgerichten en het daarop volgende messiaanse Rijk. Dit impliceert, dat het Christus-organisme niet meer op aarde zal zijn, als de eindgerichten aanvangen. Expliciet wordt deze implicatie door de openbaring bevestigd. Sprekende over de eindgerichten verbindt Jezus de karakteristiek van een op hem wachtende, biddende en wakende gemeente aan het ontkomen aan het gericht (Mt. 24,32-51). Ook wordt het Christus-lichaam bewaard voor het ‘uur der verzoeking dat over de gehele wereld zal komen’ (Ap. 3,10). De voorstelling dat de gemeente van Christus aan de wereld onttrokken zal worden vóór de eindgerichten over de aarde komen, krijgt nog duidelijker contouren in de Apocalyps, waar immers het Christus-lichaam reeds in de hemel is opgenomen vóór de oordelen over de wereld worden uitgestort.

Na de uiteenzetting van de gestalten en karakteristieken van de christelijke kerk door alle eeuwen van haar bestaan, vertegenwoordigd in de zeven gemeenten van Klein Azië (Ap. 1,4-20; 2; 3,1-22), wordt Johannes uitgenodigd óp te klimmen naar de hemel. In dit visioen wordt hem getoond wat er ‘ná dezen‘ (na de vorming en afsluiting van de gemeente) geschieden moet. Eerst wordt hem de situatie in de hemel getoond, waar tronen geplaatst worden, bezet door Christus én zijn gemeente (Ap. 4,1-4; 5,9-10 verg. Ap. 1,6; 1 Kron. 24; Ap. 3,5). De ‘bliksems, stemmen en donderslagen’ duiden in het visioen op de gerichtsfunctie van deze tronen en het plaatsen van deze tronen duidt op het treffen van voor bereidingen tot het gericht. Nu het Christus-lichaam voltooid is en in de hemel aanwezig, kunnen de eindgerichten beginnen. Het aandeel van het Christus-organisme in de eindgerichten stemt ook geheel overeen met de uitspraken, dat de heiligen (de afgezonderden van Christus’ gemeente) de wereld zullen oordelen (Ap. 2,26-27; 1 Kor. 6,2) en zij in het culminatiepunt van het gericht — de wederkomst van Christus — deze zullen vergezellen (Jud. 14 en 15; Zach. 14,5; 2 Tim. 2,12; Ap. 19,14; 20:4).

Dit alles veronderstelt een opname van de gemeente van Christus vóór de eindgerichten en vóór Christus’ manifeste wederkomst. Allen die thans mét Christus verborgen zijn in God — het presente Koninkrijk Gods in de onkenbare gemeente van Christus — zullen bij Christus’ wederkomst in heerlijkheid mét hem verschijnen (Kol. 3,3-4; 1 Thess. 3,13; Rom. 6,4,5; 8,19). Deze opname van het Christus-lichaam, die de eindgerichten voorafgaat, is niet slechts een conclusie die uit het voorgaande patroon van voorstellingen wordt afgeleid. Dit gebeuren is ook expliciet in de openbaring van de Bijbel opgenomen. Het is de z.g. ‘uit-opstanding‘, de opstanding van ‘tussen de doden én de levenden uit’, de transmutatie of metamorfose van de gelovigen in Christus ‘in een punt des tijds’. Wanneer het getal der gemeente ‘vol’ is, het Christus-lichaam volgroeid, wordt dit organisme, zowel de levenden als de in Christus gestorvenen, door één machtsdaad van Christus uit de wereld gelicht en met hem verenigd. Deze vereniging voltrekt zich in de aardse atmosfeer of in de nog verder gelegen wereldruimte en houdt tevens de verandering van lichamelijkheid in, die noodzakelijk is om tot het wezen en de onverderfelijkheid van de volkomen mens te komen (1 Kor. 15,42-54; 1 Thess. 4,16-17). Dit ultra-reële gebeuren (waarop bij de bespreken van de opstanding nader werd ingegaan) is op zichzelf niet zintuigelijk waarneembaar voor de mensheid, maar vanzelfsprekend zeer schokkend in zijn gevolgen!

Hier komen wij tot het eerste, onmiskenbare teken van de aanvang der eindgerichten, want de opname van de levenden leden van het Christus-organisme heeft een plotselinge en onverklaarbare verdwijning van mensen over de gehele wereld tengevolge.

Hoe onvoorzien dit gebeuren zal zijn, valt af te leiden uit Jezus’ eigen woorden. De opname van de voltooide gemeente geschiedt niet tijdens de apocalyptische catastrofen die over de wereld zullen komen, maar dit gebeuren leidt deze eindgerichten in. Naar menselijke maatstaf zal de opname geschieden in een tijd waarin alles zijn normale gang gaat, zoals in de dagen voor de zondvloed, waarin de mensen voortgingen met eten en drinken en huwen, tot op de dag dat Noach de ark binnenging (1 Kor. 15,42-54; 1 Thess. 4,16-17). De mensen vermoeden niets van het dreigend gevaar, toen die ‘oude dwaas’ jaar in jaar uit aan zijn ark bouwde, tot op het moment dat hij zich in veiligheid bracht met zijn gezin, en de wolken zich plotseling dreigend samentrokken om zich in een allesvernietigende vloed te ontlasten. De ark is hier kennelijk een type van de geborgenheid waarin de gemeente van Christus wordt opgenomen vóór het gericht los barst.

Terwijl de ark gebouwd wordt, terwijl het Christus-lichaam wordt gevormd, gaat de wereld ongestoord zijn gang, in toenemende mate verdorven, en spottend met hen die wéten van het komende gericht en die zich gereed houden om in de ‘ark’ te worden opgenomen. Wanneer de mensen in ‘hun gewone doen’ zijn en zij in de illusie zullen verkeren, dat er ‘vrede is en geen gevaar’, ‘zal een haastig verderf hen overkomen’ (1 Thess. 5,3).

Jezus wijst er op, hoe er bij de opname van zijn gemeente een selectie zal plaats hebben. Twee zullen op de akker zijn en één wordt meegenomen, de ander achtergelaten. Twee vrouwen zullen aan het malen zijn, de een wordt meegenomen en de ander achtergelaten (Mt. 24,40-42).

Deze plotselinge verdwijningen onder de levenden kunnen natuurlijk niet onopgemerkt zijn of blijven. Niet alleen zullen mensen plotseling vermist zijn, maar de verdwijning zal zich ook onder het oog van hen die achterblijven voltrekken. Degenen die opgenomen worden zullen bezig zijn machines te bedienen, in bespreking en vergaderingen zijn, op straat lopen, in een winkel staan of slapen en plotseling, in een ondeelbaar ogenblik, verdwenen zijn. Met verbijstering zullen de achtergeblevenen naar de open plek, de lege stoel, het verlaten bed staren, waar zoëven nog een mens was. De wereldomvattende omvang van dit gebeuren, het verdriet over de verdwijning van geliefden, de banden die overal verscheurd zijn en bovendien het onverklaarbare, houdt op zichzelf reeds een verschrikkelijk gericht in, dat algemene ontzetting en grote angst teweeg zal brengen. Hoe ‘miraculeus’ deze massale verdwijning ook zal schijnen, men zal gedwongen zijn het feit te aanvaarden.

Het laat zich aanzien, dat zich onder de velen die achterblijven talrijke mensen bevinden die de profetie van de plotselinge opname van de gemeente kénnen en dán de onverklaarbare verdwijning van mensen zullen herkennen als de vervulling van deze belofte. Hierdoor zullen hun ogen opengaan voor het feit, dat zij níet tot deze ‘eerstelingen-oogst’ behoren en dat zij, ook al zijn zij christendom-aanhangers, mét de nog onkundige mensheid die achtergebleven is, de verschrikking van de eindgerichten tegemoet moeten zien. Een deel van hen zal de ontzetting over dit feit overwinnen en niet blijven steken in angst en ressentiment. Zij zullen de eigen schuld onderkennen en tot radicale bekering komen. Hoewel de kroon van de eerstelingen gemeente niet meer voor hen weggelegd is, ofschoon zij niet meer tot de hoogste heerlijkheid in de absolute eenheid met Christus en zijn allesomvattende heerschappij kunnen komen, is ook voor hen de weg tot het universele hemelrijk nog niet afgesneden. Door het martelaarschap van de Grote Verdrukking (Ap. 7,14; 13,7; 20,4) heen kunnen zij nog tot het hemels leven komen en het zal hun vurigst verlangen en hun heiligste plicht zijn de waarheid en de werkelijkheid van Christus’ komst en oordeel aan de mensheid te verkondigen. Met het feit van de plotselinge en onverklaarbare verdwijning van een deel der mensheid in handen, zullen zij velen kunnen overtuigen van de verblindheid waarin zij altijd geleefd hebben, en van de waarheid van de openbaring. Onder de druk der volgende gerichten en het vreselijk lijden dat allengs onder het luciferische regiem van de tijdens de gerichten optredende antichrist zal ontstaan, zullen velen aan de nieuwe verkondiging gehoor geven, waaronder ook een deel van het Joodse volk, dat dán in Jezus de Messias zal gaan herkennen.

Het getuigenis van deze nieuwe categorie van gelovigen zal spoedig overstemd worden door de meest vernuftige ‘wetenschappelijke’ en pseudo-wetenschappelijke verklaringen van het gebeuren! Het onverdragelijke vermoeden, dat de Christus tóch een levende realiteit is en het gehele als mythologie en projectie beschouwde complex van bovennormale voorstellingen tóch waarheid, het besef dat mét de aanvaarding van deze waarheid de eindgerichten tegemoet moeten worden gezien en daarmee het einde van de ‘gelukstaat’ waar de mensheid dán juist aan ‘toe’ is, zal worden onderdrukt door gezaghebbende en geruststellende verklaringen van de meest uiteenlopende aard. Naar de aard van deze verklaringen kunnen wij slechts gissen, maar het is waarschijnlijk dat zij op het vlak van de fysische en mathematische speculatie liggen. Naast theorieën over incidentele vervorming of doorbraak van het tijd-ruimte-continuüm zal ook de mogelijkheid van kosmische invloeden of het ingrijpen van buitenaardse intelligenties naar voren worden gebracht, een thema waarop bij de beschouwingen over de antichrist nader wordt ingegaan.

Andere herkenningspunten van de eindgerichten schuilen in hun andersoortigheid en vreemdheid ten opzichte van alle andere, vroegere catastrofen, door hun omvang en door hun intensiteit. Zelfs de ernstigste plagen die de mensheid getroffen hebben, lieten de planeet als zodanig onberoerd en decimeerden weliswaar grote aantallen mensen, maar toch nooit in de orde van grootte van een derde deel der mensheid (Ap. 9,18), als hier voorzegd. Tijdens de culminatie der eindgerichten zal echter ook de planeet als zodanig getroffen worden (Ap. 8,7-11 verg. Jes. 24,19). Het ‘terugwijken van de hemel als een boekrol, die wordt opgerold’ wijst op een ramp van kosmische proporties (Ap. 6,14; Jes. 34,4). Vreemd aan alle ervaring is ook een massale aanval van onderaardse wezens na opening van de aardkost door een vallend hemellichaam (Ap. 9,1-12) en de verschijning van luciferische machten op aarde, die extreem bewapend, een derde deel van de reeds sterk gedecimeerde mensheid zullen doden (Ap. 9,13-19).

Dit zullen de objectief duidelijke kentekenen zijn van de eindgerichten, daar zij niet te herleiden zijn tot menselijke activiteiten! Wat de kenbaarheid betreft, moeten deze eindgerichten onderscheiden worden van de eindgerichten die de mensheid zélf voltrekt! Deze gerichten zijn niet minder verschrikkelijk in omvang en intensiteit, maar zij zullen niet direct kenbaar zijn als opgelegde oordelen, dat zij herleidbaar zijn tot de mens, die ze veroorzaakt heeft. Een belangrijk deel van het eindgericht voltrekt de mensheid aan zichzelf door zich te onderwerpen aan de fascinerende gestalte van de antichrist en het ontketenen van kernoorlogen.

‘De aarde en de werken die daarop zijn zullen worden verwoest vanwege de vrucht hunner handelingen‘ (Micha 7,13). Deze zelfmoord kan ook in het denken buiten de openbaring nauwelijks meer een punt van twijfel zijn voor ieder die geen struisvogelpolitiek bedrijft! De ‘Jom JHVH’ de ‘Dag des Heren’ houdt niet alleen het door zijn ingrijpen voltrokken eindgericht in; de ‘verschrikking van JHVH’ zal volgens de apocalyptische voorstellingen óók over de mensheid komen door de hand van de mens zelf.

Uit: IK BEN DIE IK BEN / Eigentijdse en futuristische begrippen verbonden aan de profetie van de bijbel / pag. 394 – 407 / dhr. Huib Verweij.


The Background to the New Testament / no. 1.

This series of articles is intended to give some idea of the background against which the record of the New Testament should be considered. It is evident that by reading this record with westers eyes, and by viewing the happenings of that day in the light of the present time, much is missed. What must be done is to build up a picture of New Testament days which will throw the writings of that period into focus. To do this it will be necessary to consider the various parties and institutions which flourished at the time.

This will include a look at the scribes and Pharisees, the Sadducees and Herodians, the Zealots and Essenes (although they are not actually mentioned by name in the New Testament) and the Samaritans, who stood halfway between the Jews and the Gentiles. With respect to institutions, the Temple with the Sanhedrin, and the synagogue withs its court of judgement must be reviewed, and to make the picture complete, consideration must be given to the political situation of the day, the influence of Greek ideas upon the Jews, and of Judaism upon the Gentiles, leading as it did to proselytism.

When considering the Jewish parties, the names which come most readily to mind are of course, the Pharisees and Sadducees. There was a third party, however, mentioned by the Jewish historian Josephus together with these two, but it is apparently not referred to in the new New Testament record. This was the Essene party, a monastic sect which has become better known as a result of the finding of the Dead Sea Scrolls.

The Essenes

  • “They were an exclusive, ascetic and isolated community, with whose discouragement of marriage and withdrawal from action the Gospels have no sympathy, and to whom our Lord never alluded, unless it be in those passages where he reprobates those who abstain from anointing themselves when they fast, and who hide their candle under a bushel.” (The Life of Christ by Dean Farrar).

The origin of this sect appears between Malachi and Matthew, and like that of the the Pharisees and Sadducees, is buried in obscurity. Three well known writers of the first century A.D. make mention of the Essenes, viz. Pliny, Josephus and Philo.

From these it is known that the Essene community was located on the western shore of the Dead Sea, that its members were bound together more closely than the Pharisees and Sadducees, that they renounced riches, and lived on only the simplest fare, that they cultivated the earth, or concerned themselves only with the peaceful arts, and that they, or at least some of them, abstained from marriage.

The information that has come down through the centuries is not always consistent with itself, and is fragmentary in nature, which is not really surprising since the sect must only have been seen by historians from the outside, and also as time went on and other communities of the sect appeared in the towns of Judea, it must be expected that different views would be led.

According to Josephus, although they occupied no one city, yet they settled in large numbers in every town. They seem to have preferred the smaller towns and villages, and did not engage in commerce or navigation. Their occupations included farmers, shepherds, cowherds, beekeepers, etc., and they would have nothing to do with the instruments of war. They were very much a community, and their whole day appears to have been subjected to rigid discipline. Like the early church of Acts they had “all things common”, and new members surrendered their property to the order, and in return received all their needs.

It has been this latter point, together with certain aspects of their teaching, which has caused some to identify them with the early Christians. Some suggest that John the Baptist, and even the Lord himself, were members of the sect. The obscure period in the life of the Lord between the ages of twelve and thirty, lends itself to this idea, and the silence of the Scriptures as to what He did during this period, is accounted for by assuming Him to have been within an Essene community.

But any who have really appreciated the teaching of the Lord in the Gospels, will known that it is on a very much higher plan than any of “the commandments and doctrines of men”. His words were confessedly not his own, but neither were they derived from any human source, for they were the words of his Father in Heaven (John 17:8). They identification of the Lord with the Essene community must be rejected by all who love the Scriptures, and recognize them as the inspired Word of God.

The Scribes and Pharisees

The scribes and Pharisees are mentioned in association with each other above twenty times in Scripture, and they were both active in opposing the ministry of the Lord. The relationship between the two is not easy to trace, although it appears that the sympathies of the scribes were with the Pharisees, even if it be not true to say that the scribes belonged to the Pharisaic party. There is no evidence that scribes were ever Sadducees, although Matthew 22:34,35 has sometimes been urged for this view.

  • “But when the Pharisees had heard that he had put the Sadducees to silence, they were gathered together. Then one of them, which was a lawyer, asked him a question.”

The words “of them” have been referred to the Sadducees, but it surely makes better sense te refer them to the Pharisees who were here taking over the word battle against the Lord, after the silencing of the Sadducees. The “lawyer”, it is true, was almost certainly a scribe, as will be shown later, but it is quite wrong to imagine he was a lawyer in the narrow sense of holding only the Law of Moses to be the Divine rule, thus identifying him with the Sadducees.

The scribes also appear in sympathy with the Pharisees in Acts 23:9:

  • “And there arose a great cry, and the scribes that were of the Phariseespart, arose.”

The scribes are frequently referred to as acting alone, or mentioned in association with the chief priests, and they formed part of the Sanhedrin, the supreme court in Israel. (See Acts 23:1-10, where the word “council”, verses 1 and 6, is the Greek sunedrion, Sanhedrin.) They must, therefore, be seen as an authoritative body, exercising great influence over the affairs of Israel from a religious standpoint. From this point of view they would appear to be a separate section of the community from the Pharisees, although they may only have been the more learned section of the Pharisaic party. / See: The Companion Bible /

There being no reference to the Pharisaic party in the Old Testament, together with their appearance without explanation on the opening pages of the New, leads to the obvious conclusion that they originated in the Malachi-Matthew period, during which God gave no inspired record. There is therefore a certain amount of obscurity about their origin.

The word Pharisee, Pharisaios, is evidently related to aphorizo, “separate”, which is twice used by the Apostle Paul of himself:

  • “Paul, a servant of Jesus Christ, called . . . separated, unto the Gospel of God.”
  • “God, who separated me from my mother’s womb, and called me” (Rom. 1:1; Gal. 1:15).

The connection between these words is even more significant when it is remembered that the Apostle was “as touching the law, a Pharisee” (Phil. 3:5). He was separated one, both before and after his conversion on the Damascus road.

The history of the People of Israel was likewise one of separation:

  • “I am the Lord your God, which have separated you from other people. And ye shall be holy unto me: for I the Lord am holy, and have severed you from other people, that ye should be mine” (Lev. 20:24,26).

Israel were given special laws by the Lord, laws which governed their everyday lives, and extended even to what they could or could not eat. They were God’s inheritance, and as such, were to be separate from other peoples. They were being prepared to fulfill there place in God’s purpose for the earth, to be a channel through which the knowledge of the Lord might reach the ends of the world. Hence they were to be holy, separate, sanctified, meet for his use.

But they failed. Consistent failure brought God’s judgement upon them, until finally, they went into the captivity of Babylon, and the separation which had been enjoined upon them, became impossible in many respects. After the captivity, many of Israel returned to their land, but it was a land which, from now on, was to be dominated by Gentile Powers. It passed in succession from Babylon to Medo-Persia, to Greece, until, at the time of the Lord’s coming, it was dominated by Rome. No people can be so ruled without losing some of their individuality, and Israel were no exception. Greek thought and culture were a powerful influence which many could not resist, and a Hellenizing spirit began to prevail. The idea of Israel as a separate nation, with separate laws, began to wane.

The origin of the Pharisaic party must, in all probability, be assigned to this time, arising as a reaction to the spirit of Grecianism, and seeking to defend the national position of Israel. Hence the Pharisees were the “separate ones”, separated from the rationalism of the day, and defending zealously the law and heritage of Israel. The Imperial Bible Dictionary is much to the point:

  • “There were two lines of important influence at work, the one tending to narrow the spirit of Judaism, the other to rationalise it. This latter influence again could only have the effect of intensifying the former, and lead all who would remain faithful to Israel’s inheritance from the past and the hope of the future, to a still sterner adherence to the law. It was at this time then, that the party of the Pharisees began, in all probability, to be formed.”

The rationalizing spirit against which Pharisaism revolted, was personified during the Lord’s earthly ministry, in the Sadducees and Herodians, the priestly ruling class who had the chief share in the crucifixion.

The basic ideals of Pharisaism may be considered to have been good at the outset, defending the position of Israel from the intrusion of foreign ideas but the means resorted to actually undermined what the sought to defend. The Law was hedged about with oral traditions intended to protect it and interpret it for daily life, but these traditions had become, at the time of the Lord’s earthly ministry, as important as the Law itself. In fact in some cases, the traditions transgressed the Law, or made it of no effect.

  • “Why do ye also transgress the commandment of God by your tradition? . . . ye made the commanded of God of none effect by your tradition” (Matt. 15:3,6).

The Lord went on to show that Pharisaism (in practice) was condemned by Isaiah during his days, and it seems that it had very nearly always existed in germ throughout the long period of Israel’s history. There can always be found those who worship either the letter of the Law to the exclusion of the spirit, or add their own traditions which ostensibly protect the Law, but in practice supersede it. Such was true of the days of Isaiah and of the Lord.

  • “Ye hypocrites, well did Esaias prophesy of you, saying, This people draweth nigh unto Me with their mouth, and honoureth Me with their lips; but their heart is far from Me. But in vain they do worship Me, teaching for doctrines the commandments of men” (Matt. 15:7-9).

The origin of the Pharisaic party cannot be pinned down accurately to any date, but the spirit which has come to be recognized as associated with Pharisaism may be traced far back into the history of Israel. Whilst the voices of the prophets continued to be raised against the empty religion which this spirit produced, no party was formed which could be termed “The Pharisees”, but when the last of the Old Testament prophets had ceased his words to Israel, Pharisaism with its narrow Judaistic leanings, and reacting against the intrusion of Grecianism, formed itself into a solid body and became the most important religious force in Israel. How they subsequently developed is now to be considered.

The Pharisees at the time of Christ

During the Lord’s earthly ministry the Pharisees exercised great power and influence over the mass of common people, and this in spite of the wealth, rank and connections of their bitter opponents, the Sadducees. In all religious matters the people sided with the Pharisees, so much so that even the Sadducees themselves had to give way against their real views. The Sadducees exercised worldly influence, but the Pharisees dominated the religious scene. The Lord Himself recognized their position:

  • “Then spake Jesus, saying, The scribes and the Pharisees sit in Moses seat: all therefore whatsoever they bid you observe, that observe and do; but do not ye after their works: for they say, and do not” (Matt. 23:1-3).

The scribes and Pharisees sat in the position of authority, Moses’ seat. They were the religious leaders of the people, the shepherds of Israel; unfortunately, many of them fitted only too well the words of the Lord, “blind leaders of the blind” (Matt. 15:14), “an hireling . . . who careth not for the sheep” (John. 10:12,13).

It seems strange then, that the Lord should encourage the multitude to “observe and do” that which these Pharisees bade them, especially in the light of what he had already taught his disciples:

  • “Take heed and beware of the leaven of the Pharisees . . . the doctrine of the Pharisees” (Matt. 16:6-12).

The solution to the problem is found by recognizing, with The Companion Bible, that the words “observe and do” are in the indicative mood, not the imperative as translated in the Authorized Version. (There is no way of determining whether the mood is indicative or imperative here, except by observing the context). So that although the Lord recognized that the Pharisees sat in the place of authority, and that the multitude observed and did that which they taught, he did not himself bid them so to do. A revised translation would be. (The Companion Bible /

  • “The scribes and the Pharisees sit in Moses’ seat: all therefore whatsoever they bid you observe, that ye observe and do; but do not ye after their works: for they say, and do not” (Matt. 23:1-3).

It must not be imagined, however, that all of the teaching of Pharisaism or all of their practice was to be condemned. Error is a more effective leaven when mixed with an element of truth. Nor indeed must it be thought that all Pharisees were evil men. It is reasonable to suppose that there were some, apart from those mentioned in the New Testament, who were good men, sincere in their convictions and seeking to serve God honestly according to their light.

But Pharisaism as a system was to be condemned. It was occupied with things infinitely small, whilst the weightier matters of the Law were neglected (Matt. 23:23). Its adherents gave alms liberally, but with great ostentation (Matt. 6:2), and their fasting and long prayers were made to the same end (Matt. 6:5,16; 23:14). Both the Pharisees and the Sadducees were denounced by John the Baptist (Matt. 3:7), and the Lord (Matt. 16:1-4), and a whole chapter (Matt. 23) is devoted to an exposure and denouncement of the position of the scribes and Pharisees, who were largely responsible for the reception afforded the Lord at his first coming. The party, which by its teaching and influence over the people could have prepared them for the advent of their Messiah, when He did come, opposed and rejected all that He stood for until they had filled up the measure of their fathers, who had persecuted and slain the prophets of old (Matt. 23:29-36). Such was the development of this party.

Before giving considerations of the scribes, it may be helpful to observe the basic differences between the Pharisees and Sadducees. The following table does not pretend to be exact, but to give some idea of the parties as they stood in relation to each other and the people.

Pharisees / Religious. Ritualistic. Rabbinic. Synagogue. Associated with the common people, whom they influenced. Religious influence.

Sadducees / Political. Rationalistic. Priestly. Temple. Associated with the nobility, from whom they were drawn. Worldly influence.

In addition to the above it may be noted that the Pharisees and Essenes were largely positive sects (the Pharisees essentially practical, the Essenes tending to mysticism), whilst the Sadducees’ position was mainly based upon denials (no resurrection, no angels) and was thus inclined to be negative. These differences will be qualified and explained more fully in subsequent articles, when the position during the early part of the first century should become clearer.

By Brian E. Sherring – THE BEREAN EXPOSITOR Vols. XLV & XLVI – London


The Background to the New Testament / no. 2.

The Scribes

The earliest occurrence in the Authorized Version of the word “scribe” is 2 Samuel 8:17, although the Hebrew saphar as a participle noun occurs before this in Judges 5:14, translated “the writer”. According to The Companion Bible, this word, which as a verb means “to count” or “to number”, gives us the word Sopherim. The Sopherim were the scribes of Ezra’s day, his successors in fact, for Ezra is described as:

  • “A ready scribe (saphar) in the law of Moses, which the Lord God of Israel had given . . . a scribe of the words of the commandments of the Lord, and of his statutes to Israel . . . a scribe of the law of the God of heaven” (Ezra 7:6,11,12).

Closely related to saphar “to count”, is the Hebrew sepher “book” or “letter”. Dean Farrar states that this latter word gives the word Sopherim, “scribes”, and that the name means “scripturalists”, those who explained and copied the Law. Whichever be the correct derivation, the scribes appear to date as a distinct body from the period of Ezra, a time of restoration and reformation when the text of the Hebrew Bible began to be set in order (See Companion Bible, Appendix 30).

The revision of the text having been completed, a work which lasted over a hundred years, the Sopherim, scribes proper, ceased to exist as such and were succeeded by the “teachers of the Law”, nomikoi and nomodidaskaloi,the scribes of the New Testament.

“Scribe”, grammateus, derives from the Greek gramma, “letter”, and the duties of a New Testament scribe included the reading, copying, explaining and protecting of the Law. They performed their functions in schools, synagogues, the outer courts of the Temple (Luk. 2:46), and even in the streets.

Their method of teaching was in sharp contrast to that of the Lord Himself (Matt. 7:28,29):

  • “And it came to pass, when Jesus had ended these sayings, the people were astonished at his doctrine: For He taught them as one having authority, and not as the scribes.

Dean Farrar writes:

  • “Secondhandness, the slavish dependence on precedent and authority, is the most remarkable characteristic of Rabbinical teaching. It very rarely rises above the level of a commentary, at once timid and fantastic.”

Rabbi Eliezer actually made it his boast that he had originated nothing. The style of the scribes was, “Rabbi A says on the authority of Rabbi B”, whereas the manner of Christ’s teaching was, “I say unto you”; no wonder the common people were astonished at his doctrine. The scribes prided themselves on their accuracy to the letter of the Law (Acts 22:3, J.N. Darby translation):

  • “I am a Jew, born in Tarsus of Cilicia, but through up in this city at the feet of Gamaliel, educated according to the exactness of the law of our fathers.”

Unfortunately, in their slavishness to the letter of the Law, they missed the spirit. (See Rom. 2:17-29).

The scribes and the Pharisees loved to be called “Rabbi”, but the Lord bade His disciples not to accept the title (Matt. 23:1-8). Both John the Baptist and the Lord Himself were addressed with the title “Rabbi”, and it was as Rabbis that they taught prayers to their disciples (Luk. 11:1). The Lord is never actually called a scribe in the New Testament, yet it was testified of him, “How knoweth this man letters, having never learned”, and, “Never man spake like this man”. Christ was undoubtedly the greatest Rabbi that ever lived.

It must not be imagined, however, that Rabbinic teaching was wholly devoid of moral significance and wisdom. There is the example of Gamaliel in Acts 5:33-40, a man much honoured by the people, whose wise counsel saved the necks of the Apostles. He is called in verse 34, “a doctor of the law”, and was undoubtedly a scribe. His action must not, however, be misinterpreted as though he himself was sympathetic with the Apostles’ cause, for it was not so very much later on that one of his pupils, Saul of Tarsus, came out from under his teaching, “breathing out threatenings and slaughter against the disciples of the Lord” (Acts 9:1).

It has so far been assumed that the scribes were identical with the lawyers and doctors, or teachers of the Law mentioned in the New Testament. This assumption must now be qualified. The German theologian, H.A. Meyer, says:

  • “The term nomikos, ‘lawyer’, is more specific and more strictly Greek. Grammateus, ‘scribe’, on the other hand, is more general and more Hebrew in its character.”

This would appear to be in accord with Scripture. A scribe was sometimes designated from his most important function, that of teaching the Law. The word “scribe” is therefore an inclusive word, embracing lawyers, doctors and teachers of the Law. In conformation of this, compare Luke 5:17 with Luke 5:12, and compare the whole context with Matthew 9:2-8.

Throughout the whole life of the Saviour, the scribes watched Him like hawks, ready to pounce on any action of His contrary to their teaching. They accused the Lord’s disciples of transgressing the tradition of the elders (Matt. 15:2). They judged that when He cast out demons He did it by Beelzebub, the prince of the demons (Mark 3:22). When the Lord said to the sick of the palsy, “Son, thy sins be forgiven thee”, they charged Him in their hearts with blasphemy (Mark 2:1-12). Together with the Pharisees, they brought to Him a woman taken in adultery, “tempting Him, that they might have to accuse Him” (John 8:3,6). In council with the chief priests “they sought how they might destroy Him; for they feared Him, because all the people was astonished at His doctrine” (Mark 11:18), and when He stood before Herod, they joined with those that accused Him (Luke 23:10).

Their familiarity with the Old Testament should have caused them to realize that this Jesus was He that was to come, the Messiah, the Hope of Israel. But religion, as is so often the case, blinded their eyes to the truth. They strained out gnats and swallowed camels (Matt. 23:24). For all their outward sanctity, within they were full of hypocrisy and iniquity (Matt. 23:27,28). (The whole of Matthew 23 should be read for a complete picture of these religious leaders, “blind leaders of the blind”). “Woe unto you, scribes and Pharisees, hypocrites!”

The Sadducees

A table has already been presented showing the basis differences between this party and the Pharisees. Whereas the Pharisees were religious, the Sadducees were more political. The Pharisees were ritualistic; the Sadducees rationalistic. The Pharisees were associated with the common people and exerted a religious influence over them, whereas the Sadducees, on the other hand, were associated with the nobility, and their influence was of a worldly nature. The sphere of activity of the Pharisees was the synagogue, that of the Sadducees, the Temple.

The origin of the Sadducean party, like that of the Essenes and Pharisees, cannot be traced with accuracy, but it is likely that they arose at the same time, and in opposition to, the Pharisaic party. As the Pharisees tended to narrow the spirit of Judaism, so the Sadducees were inclined to rationalize it. When a spirit of Grecianism began to prevail in Israel, the Sadducean party was inclined to accept it, and to compromise the economy of Israel in order to be at peace with the ruling power. This explains why most of them were drawn from the nobility, and why, at the time of the Lord, some of them were associated with the family of Herod. Indeed, it would appear that the Herodians were a branch of the Sadducees. (Cp. Matt. 16:6, Mark 8:15).

The name “Sadducee”, according to Rabbinical tradition, derives from one Zadoc, thought to be the founder of this party, and who lived about the middle of the third century B.C. Another view is that the name “Sadducee” is derived from the Hebrew tsadeq, “righteous”, but very little weight can be attached to either of these views.

It is a matter of some doubt as to whether or not they accepted the whole of the Old Testament, or just the Law of Moses. Matthew 22:23-33 has sometimes been urged in favour of the latter view, for the Lord there demonstrates the truth of the resurrection, which the Sadducees denied, from the Law proper, quoting from Exodus, rather than from passages in other parts of the Old Testament which bear more clearly upon the point; for example, Daniel 12:2. The inference drawn from this is that the Lord recognized that the Sadducees acknowledged only the Pentateuch, so that Exodus would be accepted and Daniel rejected. But it should be noted before accepting this as proof, that the Sadducees had themselves referred to the authority of Moses in verse 24, and it was fitting that they should be reproved from the same section of the Old Testament which they themselves had quoted. It should be remembered also in connexion with this, that the orthodox Israelite, in any case, exalted the Law above the other Scriptures, and so the Lord’s reference would carry more weight with them.

An argument in favour of the Sadducees’ acceptance of the whole of the Old Testament, is that it would appear to be unlikely that they would have been admitted to the Sanhedrin unless this was so. True, they opposed the oral traditions of the Pharisees, but not the Written Word itself.

As a party which took this position, and appear to have defended the Law against such intrusions, they could have provided a useful balancing factor in Israel, but their motives either were, or became political, or became political, to the compromise of the truth whenever necessary. They gained in wealth, rank, connections and authority, and became the party of the nobility, and as corrupted as the Pharisees themselves. Together with the Pharisees they were condemned by John the Baptist (Matt. 3:7), and the Lord Himself (Matt. 16:1), and the Disciples were warned against their doctrine (Matt. 16:6).

Their rationalized teaching can be felt from such passage as Acts 23:8:

  • “For the Sadducees say that there is no resurrection, neither angel, nor spirit: but the Pharisees confess both.”

The rationalist of today does not accept such things, which are reckoned to be beyond the sphere of human experience.

Josephus, the Jewish historian, says of the Sadducees that “they take away fate entirely, and suppose that God is not concerned in our doing”. He further testifies as to the conduct of this party that “the behaviour of the Sadducees one towards another is in some degree wild, and their conversation with those that are of their own party is as barbarous as if they were strangers to them” (Wars of the Jews, Book 2, chapter 8). It should be remembered before accepting this too readily, that Josephus himself was a Pharisee.

It is interesting to note in line with the Sadducean denial of the resurrection, that whereas the Pharisees were more active during the Lord’s ministry, the Sadducees became so after the resurrection of the Lord.

  • “And as they spake unto the people, the priests, and the captain of the temple, and the Sadducees, came upon them, being grieved that they taught the people, and preached through Jesus the resurrection from the dead” (Acts 4:1,2).

In Acts 5:17, they were filled with indignation at the popularity of the Apostles, and again laid hands on them, putting them into the prison.

During the lifetime of Christ, they could probably afford to ignore what they considered to be the religious views of a zealot. But after His triumphal entry into Jerusalem when the multitudes cried, “Blessed is He that cometh in the name of the Lord”, and His action in the Temple when He cast out all them that sold and bought, and overthrew the tables of the money changers, saying, “My house shall be called the House of Prayer, but ye have made it a den of thieves”, the Sadducees would be forced to recognize the political implications of these things, and in particularly the claim already being made that here was the King of the Jews (Matt. 21:1-15).

The Sadducees appear to have had the chief share in the crucifixion, as Dean Farrar notes:

  • “It is most remarkable and, so far as I know, has scarcely ever been noticed that, although the Pharisees undoubtedly were actuated by a burning hatred against Jesus, and were even so eager for His death as to be willing to co-operate with the aristocratic and priestly Sadducees, from whom they were ordinarily separated by every kind of difference, political, social and religious, yet, from the moment that the plot for His arrest and condemnation had been matured, the Pharisees took so little part in it that their name is not once prominently mentioned in any event connected with the arrest, the trial, the derisions and the crucifixion. The only exception to this is John 18:3. The Pharisees as such disappear; the chief priests and elders take their place” (The Life of Christ).

It was only natural then, that when it was claimed of this One Whom they had put to death, that He was risen from the dead, and when the Apostles had filled Jerusalem with their doctrine (Acts 5:28), the Sadducees should again be the chief antagonists.

After the destruction of Jerusalem, the Sadducees as such seem to have disappeared, but the Pharisees long remained to influence the teachings of the early Christians.

By Brian E. Sherring – THE BEREAN EXPOSITOR – Vols. XLV & XLVI – London


Israel news:


Israël nieuws:



Studieseries: DE OPENBARING – bevrijding van bezet gebied




KEHILAT HACARMEL / Messages out Israel:


EL SHADDAI MINISTRIES: Shabbat viering met Pastor Mark Biltz

Gerard J.C. Plas

Be Sociable, Share!
 Posted by at 20:22

 Leave a Reply

You may use these HTML tags and attributes: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <s> <strike> <strong>



Translate »